كارشان را باو مستند نسازند؟! اى عبد الاعلى، براستى كه براى مرد باايمان شايسته نيست كه چون ديد برادرش بيكى از درجات بهشت بر او پيشى جسته، او را از آن درجه پائين كشد. و براى آن ديگر هم شايسته نيست كه دست رد بسينه اين برادرش كه در درجه باو رسيده بزند (و او را از خود دور كند) بلكه سعى كند تا او را بدرجه خود رساند و از خدا (براى خود يا براى آن ديگرى) آمرزش خواهد.

شرح- مجلسى (ره) گويد: مقصود از مروان و ابن ذر دو تن از اصحاب آن حضرت هستند كه شايد بين آنها بخاطر اختلاف فهم و تفاوت درجه‌شان دوئيت و ستيزه سختى وجود داشته و مقصود امام عليه السّلام اين است كه نوشتن چنين نامه‌اى در رفع اختلافى كه منشأش كج‌فهمى و اختلاف مراتب فضل است سود ندهد، و محتمل است كه مقصود از ابن ذر عمر بن قاضى سنى بوده و در روايت است كه او بنزد امام صادق عليه السّلام آمد و با آن حضرت مناظره كرد، و روى اين احتمال مقصود حضرت آن است كه اين نامه نزاع ميان مخالفين و شيعيان ما را برطرف نميكند بلكه آن را مشكلتر ميكند و سبب زيان بيشترى براى شيعه ميگردد ...

و فيض (ره) گويد: اين دو مرد (يعنى مروان و ابن ذر) كسانى بوده‌اند كه حضرت را از نوشتن نامه جلوگيرى ميكرده‌اند و مقصود اين است كه با ممانعت آن دو چگونه ميتوانم چنين نامه بنويسم‌

[تفسير يك آيه‌]

٢٨٣- ابو خالد كابلى گويد امام باقر عليه السّلام (در تفسير اين آيه): «خدا مثلى ميزند، مردى كه شريكان بر سر او كشاكش كنند، و مردى كه تسليم مرد ديگر است، آيا حكايت اين دو يكسان است»؟ (سوره زمر آيه ٣٠) فرمود: اما آن كس كه شريكان بر سر او بكشاكش پرداختند همان فلانى- اولى- بود (يعنى خليفه اول)، كه گروههاى مختلف بحكومت او گرد آمدند و با اين حال يك ديگر را لعن و نفرين ميكردند، و از همديگر بيزارى ميجستند، و اما آن مردى كه تسليم ديگرى بود آن پيشواى بر حق نخستين و شيعيان او بودند (يعنى على عليه السّلام كه تسليم رسول خدا (ص) بود).

سپس فرمود: همانا يهود پس از حضرت موسى عليه السّلام هفتاد و يك فرقه شدند كه يك فرقه آنها در