پيشوايان هدايت - حكيم، سيد منذر؛ مترجم عباس جلالي - الصفحة ٢٤٣ - ٤ رويه امام در اين مرحله

منصور خوب نبوده و ابو مسلم در ايّام حكومت ابو العبّاس سفّاح، منصور را كوچك مى‌شمرده است‌[١]. امّا منصور در ايّام حكومت خود از ابو مسلم انتقام گرفته و او را به بدترين نحوى به قتل رساند.

امّا نكته دوّمى كه امام عليه السّلام در پاسخ كوتاه خود به ابو مسلم به آن اشاره كرده‌اند، در رابطه مرحله زمانى بود كه آكنده از اضطراب و دگرگونى بود و چنين دوره زمانى در نظر امام عليه السّلام مناسب قبول طرح و برنامه امام عليه السّلام نبود.

اينجاست كه مى‌بينيم فرمود: «و اين زمانه، زمانه من نيست»[٢].

٤. رويه امام در اين مرحله‌

شرايط داغ سياسى اين اميد را در دل بعضى از اصحاب امام عليه السّلام ايجاد كرد و در ايجاد بعضى از گمان‌ها و گفت‌وگوها در نزد آنان به عنوان الگوى ساير مردمان نقش داشت و آن اميد اين بود كه اين گروه اوضاع و شرايط را براى قيام و به دست گرفتن حكومت مناسب مى‌ديدند. چرا كه آنان موقعيّت مردمى امام صادق عليه السّلام را بسيار بالا و تعداد افرادى كه جزء مواليان و دوستان آن حضرت بودند را بسيار زياد مى‌ديدند. وقتى كه نامه ابو مسلم خراسانى به امام رسيد تصوّرات و سؤال‌ها درباره ضرورت نهضت و انقلاب امام صادق عليه السّلام بيشتر شد. فضل كاتب گويد: در نزد امام صادق عليه السّلام بودم كه نامه ابو مسلم را آوردند. امام صادق عليه السّلام به آورنده نامه فرمودند: «نامه تو جوابى ندارد. از نزد ما خارج شو»- و آن جواب كوتاه را كه سابقا ذكر كرديم به ابو مسلم دادند- فضل كاتب گويد ما شروع به صحبت در گوشى با يكديگر كرديم. امام صادق عليه السّلام فرمودند:

[١] . تاريخ يعقوبى ٢/ ٣٦٧، مسعودى ٣/ ٢٩١، تاريخ مختصر الدّول ١٢١.

[٢] . شهرستانى، الملل و النحل ١/ ١٥٤، تاريخ يعقوبى ٢/ ٣٤٩.