پيشوايان هدايت - حكيم، سيد منذر؛ مترجم عباس جلالي - الصفحة ١١٨ - جهتگيرىهاى فكرى منحرف در زمان امام صادق عليه السلام

ج. تحريف در عرصه تاريخ‌

مجموعه‌اى از روايات جعلى وجود دارد كه شخصيت پيامبر اكرم را به صورتى ناقص و متناقض در رفتار معرّفى مى‌نمايد، مانند اين‌كه:

١. پيامبر اكرم صلّى اللّه عليه و اله به صداى كنيزكان آوازخوان و دف‌نواز گوش مى‌دادند.

٢. پيامبر اكرم همسرش عايشه را در حالى‌كه صورت بر صورت او مى‌نهاده! بر دوش خود سوار مى‌كرده تا بازى سياهان را ببيند.

٣. اينكه پيامبر اكرم پس از آنكه همسر فرزندخوانده خود را در حالتى تحريك‌كننده ديد، عاشق او گرديد![١]

جهت‌گيرى‌هاى فكرى منحرف در زمان امام صادق عليه السّلام‌

١. جبر: هنگامى كه در جامعه نياز به ايجاد علم كلام و فقه و تفسير احساس گرديد، عدّه‌اى از به وجود آورندگان و نظريه‌پردازان عقيده جبر با استفاده از احاديثى كه مى‌شد از ظواهر آن اعتقاد جبر را استخراج كرد، دست به توليد اين نظريه زدند. نظريه‌اى كه خداوند را خالق اعمال بندگان مى‌دانست.

آن‌ها اين نظريه را در خدمت دستگاه اموى و تثبيت پايه‌هاى سلطنت آنان قرار دادند. معناى حقيقى جبر اين است كه بندگان خدا هيچگونه اختيارى از خود نداشته و تمام شرّ و خيرى كه از آن‌ها صادر مى‌شود به خداوند متعال نسبت داده مى‌شود. آن‌ها مى‌گويند ما هيچ كارى را به اختيار خود انجام نمى‌دهيم، بلكه تمام اعمال ما با اراده و مشيّت خداوند انجام مى‌شود و اگر خداوند

[١] . صحيح بخارى ١/ ١٦٩، صحيح مسلم باب صلاة العيدين ٢/ ٦٠٧، مسند احمد ٦/ ٣٨.