قرآن، كتاب اخلاق - سبحانىنيا، محمد تقي - الصفحة ٦٩ - ٥ نترسيدن از سرانجام كار
من وارد نمىشود. بنابراين هر گونه ترس و واهمهاى از غير خدا بىمعناست[١] و سستى در انجام دادن كار براى رسيدن به هدف روا نيست.[٢]
حضرت هود (ع)- بر اساس آنچه در قرآن كريم آمده است[٣]- با اطمينان خاطر و بدون هراس از زيانى كه از طرف قومش احتمال داشت، آنان را در رساندن هر گونه زيانى به خودش ناتوان مىبيند و دليل اين شجاعت و اطمينان خاطرش را در توكّل به خدايى كه اختيار همه عالم و موجوداتش زير سلطه اوست مىداند. علامه طباطبايى در تفسير اين آيه مىنويسد:
من در كار خودم بر خدا توكّل كردهام كه مدبّر امر من و شما است» و براى اين كه بفهماند شما هيچ كارى نمىتوانيد به من بكنيد، نه اين كه مىتوانيد ولى من نمىترسم، اضافه كرد: ما مِنْ دَابَّةٍ إِلَّا هُوَ آخِذٌ بِناصِيَتِها إِنَّ رَبِّي عَلى صِراطٍ مُسْتَقِيمٍ و فهمانيد كه من در توكّل كردنم به خدا، پيروزم، چون خداى تعالى بر كار من و شما احاطه دارد و او شما را هلاك مىكند نه مرا؛ زيرا او بر صراط مستقيم است، يعنى در رويارويى حق با باطل همواره سنّتش يكسان بوده و آن يارى كردن حق و غلبه دادن آن بر باطل است.[٤]
[١]. ر. ك. تفسير الصافى، ج ٢، ص ٣٩١.
[٢]. ر. ك: الكشاف، ج ٢، ص ٣٢٥؛ جوامع الجامع، ج ٢، ص ٩٤.
[٣]. هود: ٥٦: إِنِّي تَوَكَّلْتُ عَلَى اللَّهِ رَبِّي وَ رَبِّكُمْ ما مِنْ دَابَّةٍ إِلَّا هُوَ آخِذٌ بِناصِيَتِها إِنَّ رَبِّي عَلى صِراطٍ مُسْتَقِيمٍ؛ من بر خداى يكتا كه پروردگار من و پروردگار شماست توكّل كردم. هيچ جنبندهاى نيست مگر آن كه زمام اختيارش را او گرفته است. هر آينه پروردگار من بر صراط مستقيم است.
[٤]. ترجمه تفسير الميزان، ج ١٠، ص ٣٠١ و ٣٠٢.