یادداشتهای استاد ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٣٢٦ - خطابه و منبر
یادداشتهای استاد مطهری، ج ٣، ص: ٣٢٦
قلمداد کند.
به قول آن شاعر، آواز تو خوب است، سوادت هم اگر کم بود بوده است.
این باید تحقیق شود که از چه تاریخی رثاء و هم وعظ و خطابه و تبلیغ حرفه و کسب شد، در صورتی که در صدر اسلام اینطور نبود.
لؤلؤ و مرجان:
از لؤلؤ و مرجان [١] فهمیده میشود که در اثر توصیهای که به احسان به این طبقه شده شاید به این صورت درآمده است. آیه قرآن میفرماید: فلولا کان من القرون من قبلکم اولوا بقیة ینهون عن الفساد فی الارض و آیه دیگر میفرماید: ولتکن منکم امة یدعون الی الخیر و یأمرون بالمعروف و ینهون عن المنکر. هر دو آیه در این جهت که لزوم یک مؤسسه و جمعیت ارشادی را الزام میکنند شریکند، با این تفاوت که در آیه اول میفرماید «مایهدار» [٢] باشد. «بقیة» تقریباً همان معنی مایه را میدهد.
٨. ظهرالاسلام، جلد ١، صفحه ٢٦١ از احسن التقاسیم مَقدسی نقل میکند که در زمان سامانیان به خراسان سفر کرده، میگوید:
و رسومهم تخالف رسوم اقالیم العرب فی اکثر الاشیاء، فللمؤذنین سریر قدام المنبر یؤذنون علیه بتطریب و ألحان و یذکرون بلادفاتر (ای یعظون من غیر قرائة فی کتاب).
٩. رجوع شود به آیین سخنوری فروغی و آیین سخنوری دکتر شفق و کتاب الخطابة اصولها و تاریخها فی ازهر عصورها عندالعرب تألیف محمد ابوزهره و کتاب فن سخنوری گرگیاس به قلم افلاطون، ترجمه دکتر کاویانی و دکتر لطفی و مقدمه شرح ابن میثم و فن خطابه جوهر النضید و اساس الاقتباس.
[١] رجوع شود به صفحه ٣٤٣، همین ورقهها.[٢] رجوع شود به صفحه ٣٢٨ که خطیب در عصر حاضر سخنگوی اسلام است و شرط اصلی سخنگوی رسمی چیست.