مجموعه آثار ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٩٨ - شرایط موفقیت مصلح

است. علی علیه السلام فرمود: «به خدا سوگند من شما را به هیچ کاری فرمان ندادم مگر آنکه پیش از آنکه فرمان دهم خودم به کار بستم، و از هیچ چیز شما را منع نکردم مگر آنکه پیش از آنکه شما را منع کنم، خودم از آن دوری کردم» و همچنین آن حضرت فرمود: «آن کس که خود را در مقام امام و رهبر مردم قرار میدهد، نخست خود را تعلیم دهد، سپس مردم را. معلم و مؤدّب خویشتن، بیش از معلم و مؤدّب دیگران شایسته اکرام و احترام است.»

اما طمع بندگی. علی فرمود:

الطَّمَعُ رِقٌّ مُؤَبَّدٌ [١].

طمع بردگی جاوید است.

در هر بردگی امید رهایی از طرف مالک هست مگر بردگی از نوع طمع که امیدی از جانب مالک به رهایی نیست. در اینجا اختیار رها شدن به دست بَرده است نه مالک. آن کس که میخواهد امر خدا را بپا دارد، باید از این اسارت رها باشد.

حرّیت و آزادی معنوی شرط توفیق مصلح دینی است. همچنان که یک زبونِ ملاحظهکار توفیق اصلاح خدایی نمییابد و همچنان که یک گرفتار بیمار موفق به مداوای جامعه خود نمیگردد، یک اسیر و بنده مطامع نفسانی نیز موفق نخواهد شد دیگران را از اسارتهای اجتماعی یا معنوی باز دارد.

پروردگارا! تو مالک دلها و اندیشههایی، دلهای همه در دست توست. ما را بر راه راست ثابت نگه دار و از شرّ نفس امّاره محفوظ بدار.

شعبان ٩٨