ریحانة الادب فی تراجم المعروفین بالکنیه او اللقب - مدرس تبریزی، محمدعلی - الصفحة ٥٣ - كسائى- على بن حمزة بن عبد اللّه بن فيروز
مشهوره سابق الذكر كه در ادبيّات و فنون مذكوره امام كوفيّين بود. نحو را از معاذ هراء، يونس نحوى، خليل بن احمد عروضى و بعضى از اكابر ديگر اخذ كرد و فرّاء و ابو عبيد قاسم بن سلام و جمعى از افاضل از تلامذه او ميباشند. كسى بفرّاء گفت كه خودت نظير كسائى هستى ديگر چرا حاضر حوزه او ميباشى فرّاء گويد اين جمله غرورى در نفس من توليد كرد، برخلاف جلسات سابق بناى مناظره گذاشته و باصول همرديفان داخل مذاكره ميشدم پس خود را مثل مرغى ديدم كه با منقار خود آب از دريا برميدارد.
امام شافعى گويد هركه خواهد در نحو متبحّر شود پس او عيال و طفيلى كسائى است.
كسائى قرائت را نيز از حمزة بن حبيب زيات، اعمش، عبد الرحمن بن ابى ليلى و بعضى از اساتيد ديگر اخذ كرد و در هرجا كه قرائت او مخالف قرائت حمزه است موافق قرائت همين ابن ابى ليلى ميباشد كه موافق قرائت حضرت امير المؤمنين ع است.
كسائى در فنّ قرائت استاد كل و مرجع استفاده افاضل بود، بر روى كرسى مىنشسته و تلاوت مينمود، حاضرين حوزه نيز قرائات او را با تمامى مزاياى فصل و وصل و مدّ و تشديد و غيره ضبط ميكردند. نخست موافق حمزه قرائت ميكرده و عاقبت قرائت مخصوصى اتّخاذ نمود، حفص و دورى دو نفر را وى مشهور قرائات وى هستند و جمعى ديگر نيز قرائات او را روايت ميكنند. در عهد خلافت هرون عباسى نيز با همين قرائت خود تلاوت مينمود و پيش از خلافت هرون معلّم و آموزگار وى بود و بعد از خلافت نيز بتعليم و تربيت دو پسرش امين و مأمون منصوب گرديد و بسيار محترم بود و نظير قضيه پيش گذاشتن نعلين كه در يحيى بن زياد فراء نسبت بپسران مأمون مذكور شد درباره كسائى نيز منقول ميباشد. چنانچه روزى هرون از دور نظاره ميكرده ديد كسائى خواست كه نعلين خود را در پا كند امين و مأمون در پيشگذارى نعلين بهمديگر مسابقت ميكنند و كسائى نيز سر و دست ايشان را بوسيده و سوگند داد كه ديگر اين كار را نكنند پس هرون از حاضرين دربار استفسار نمود كه خادم كداميك از شما بخدّام ديگر برترى داشته و عزيزتر است همه گفتند كه البته خادم امير المؤمنين (هرون)، هرون گفت چنين