ریحانة الادب فی تراجم المعروفین بالکنیه او اللقب - مدرس تبریزی، محمدعلی - الصفحة ١٩٠ - مجريطى- احمد يا سلمة يا مسلمة
مجريطى[١]
مجريطى- احمد يا سلمة يا مسلمة
- بن احمد بن رضا ع اندلسى قرطبى مجريطى، معروف به حكيم مجريطى، مكنّى به ابو سلمة يا ابو القاسم يا ابو محمد از حكماى نامى اسلامى اواخر قرن چهارم هجرى قمرى ميباشد كه در نجوم و احكام آن و رصد كواكب مهارت زياد داشته و از تأليفات او است:
١- اخوان الصفا كه ذيلا بنام رسائل مذكور است ٢- تاريخ فلاسفة العرب ٣- رسائل اخوان الصفا و مرامش در اين كتاب تفسير فلسفه با ديانت بوده و غير از رسائل اخوان الصفا و خلان الوفاى معروف طبع شده است كه آن، موافق آنچه تحت عنوان اخوان الصفا مذكور داشتيم تأليف جمعيتى بوده و اين فقط تأليف حكم مجريطى است بلى اين هم بطرز و اسلوب آن بوده و شباهتى بدان دارد و بهمين جهت محل اشتباه جمعى شده و كتاب رسائل اخوان الصفا نام را يكى پنداشتهاند و يك نسخه خطى از اين رسائل مجريطى در كتابخانه خديويه مصر موجود است ٤- غاية الحكيم (الحكم خل) و احق النتيجتين بالتقديم در علم سحر و طلسمات كه موافق طريقه يونانيها انواع سحر و طلسمات را حاوى و از دويست و بيست و چهار كتاب از كتب حكما جمع كرده است، مدت شش سال بتهذيب آن پرداخت، تأليف آن در سال سيصد و چهل و هشتم هجرت خاتمه يافت و يك نسخه از آن برقم ٢٤٤٣ در خزانه اياصوفيا موجود است.
وفات حكيم مجريطى بسال سيصد و نود و پنجم هجرى قمرى واقع شد و اينكه بعضى از رياضيّين معاصر، وفات او را در سال هشتصد و نود و هشتم هجرت قبل از فتنه اندلس نوشتهاند اشتباه است.
(كف و ص ٣٤٣ ج ٢ ع و ٢٥٤ ج ١٠ عن و ١٧٧ تذكرة النوادر و ٢٧٣ ج ٣ ذريعة و غيره)
[١]- مجريطى- منسوب به مجريط و آن نام شهرى بوده از بلاد اندلس (اسپانيا) كه در اوقات حكومت و استيلاى عرب بهمين اسم موسوم بود، پس از استيلاى اوروپائيها در اصطلاح جغرافيين ايشان آن اسم اولى به مادريد تبديل يافته و پايتخت دولت اسپانيا ميباشد.