درسنامه مهدویت - سلیمیان، خدامراد - الصفحة ٥٠ - ٢ براى امتحان و آزمايش انسانها
شيخ مفيد در اينباره با اشاره به هر دو حكمت پيشين نوشته است:
وجه استتار آن حضرت،دشمنان فراوان و ياران اندك است و ممكن است به دليل مصلحت پنهانى باشد كه فقط خداوند از آن آگاه است. [١]
در برخى روايات اشاره شده است كه خود آن حضرت،از اين حكمت غيبت"حفظ جان خويش"،پس از ظهور سخن به ميان خواهد آورد.
امام باقر عليه السّلام در اينباره فرمود:
إذا قام القائم تلا هذه الآية: فَفَرَرْتُ مِنْكُمْ لَمّٰا خِفْتُكُمْ فَوَهَبَ لِي رَبِّي حُكْماً وَ جَعَلَنِي مِنَ الْمُرْسَلِينَ ؛ [٢]
آنگاه كه قائم قيام فرمايد،اين آيه را تلاوت خواهد كرد:«و چون از شما ترسيدم،از شما گريختم،تا پروردگارم به من دانش بخشيد و مرا از پيامبران قرار داد». [٣]
اين آيه،سخن حضرت موسى عليه السّلام را نقل مىكند.در رواياتى نيز غيبت حضرت مهدى عجّل اللّه تعالى فرجه الشريف به غيبت حضرت موسى عليه السّلام تشبيه شده است.
٢.براى امتحان و آزمايش انسانها
بدون ترديد،يكى از سنّتهاى خداوند،آزمايش انسانها و گزينش انسانهاى موفق است؛از اينرو صحنۀ زندگى همواره صحنۀ آزمايش است،تا انسانها در پرتو باورهاى صحيح،انجام دستورهاى الهى و شكيبايى در برابر ناملايمات،تربيت يافته و به كمال برسند.
يكى ديگر از حكمتهاى غيبت حضرت مهدى عجّل اللّه تعالى فرجه الشريف آزمايش مردم است.از آنجا كه اين نوع آزمايش،به دليل عدم حضور ظاهرى امام،بسيار مشكل و طاقتفرسا است، در تكامل روحى انسانها نقش بسيار مهم و مؤثرى دارد.با اين آزمايش است كه آشكار مىشود چه كسى ثابتقدم و استوار،و چه كسى در ايمان و اعتقاد سست و مردد است.
[١] .شيخ مفيد،النكت الاعتقادية،ص ٤٥.
[٢] .شعراء(٢٦):٢١.
[٣] .نعمانى،الغيبة،ص ١٧٤،ح ١١.