درسنامه مهدویت - سلیمیان، خدامراد - الصفحة ٩٩ - بيشتر توقيعات به خط حضرت مهدى عجّل اللّه تعالى فرجه الشريف

علاّمه بحر العلوم طباطبايى نيز در كتاب رجالى خود و آقاى خويى در معجم رجال الحديث،در اين توقيعات،ترديد كرده‌اند.پيش‌بينى اين توقيعات از حوادث آينده دليل بر درستى آن نخواهد بود؛زيرا آنچه به دست ما رسيده است پس از حوادث بوده كه امكان جعل آن‌ها وجود دارد.

٢.برخى نويسندگان،پيامى را كه براى مرحوم آيت اللّه سيّد ابو الحسن اصفهانى به وسيله مرحوم شيخ محمد كوفى شوشترى نقل شده است،در شمار توقيعات و سخنان حضرت مهدى عجّل اللّه تعالى فرجه الشريف ذكر كرده‌اند.

در اين نامه چنين آمده است:

خودت را در اختيار[مردم]بگذار و محل نشستن خويش را در محل در ورود خانه قرار بده[تا مردم سريع‌تر بتوانند با تو ارتباط پيدا كنند]و حوايج مردم را برآور؛ما تو را يارى مى‌كنيم. [١]

در پايان بخش توقيعات و با اين توضيحات،نيازى به اين نيست كه بگوييم برخى نوشته‌هايى كه اين روزها به عنوان دست‌خط آن حضرت ارائه مى‌شود هيچ پايه و اساسى ندارد.و اين احتمال بعيد نمى‌نمايد كه ممكن است اين كارها،از طرف دشمنان و براى مخدوش ساختن چهرۀ تابناك شيعه انجام شده باشد.

همان‌گونه كه اشاره شد،دربارۀ چگونگى صدور توقيعات در عصر غيبت صغرا، سخن روشنى در دست نيست؛امّا از برخى نقل‌ها استفاده مى‌شود،سفيران حضرت مهدى عجّل اللّه تعالى فرجه الشريف پرسش‌ها و درخواست‌هاى مراجعه‌كنندگان را در يك برگه به نوبت مى‌نوشتند.آن‌گاه پاسخ آن‌ها كه حداكثر ظرف سه روز صادر مى‌شد،يك‌جا مى‌آمد.

گاهى نيز پاسخ پرسش‌ها به صورت شفاهى،به نوّاب خاص گفته شده و آنان به قلم خود،آن را مى‌نگاشتند يا به صورت حضورى به پرسش‌كننده پاسخ مى‌دادند.در پاره‌اى از موارد نيز-به سبب مصلحتى كه حضرت مى‌دانستند-اصلا پاسخى صادر نمى‌شد.

برخى از توقيعات نيز به صورت ابتدايى و بدون اين كه در پاسخ به پرسشى باشد،صادر شده است.