درسنامه مهدویت - سلیمیان، خدامراد - الصفحة ٩٧ - بيشتر توقيعات به خط حضرت مهدى عجّل اللّه تعالى فرجه الشريف

مهربان؛خداوند ما و شما را از گمراهى و فتنه‌ها سلامت بخشد و به ما و شما روح يقين عطا كند و ما و شما را از عاقبت بد پناه دهد!...». [١]

٢.شيخ صدوق؛نقل كرده است،محمد بن عثمان عمرى مى‌گويد:

خرج توقيع بخطّه نعرفه...؛

توقيعى به خطى كه ما آن را مى‌شناختيم،خارج شد.... [٢]

٣.وى همچنين نقل كرده است؛اسحاق بن يعقوب گويد:از محمد بن عثمان عمرى خواهش كردم پاسخ‌نامه‌اى را كه در آن از مسايل مشكلى پرسش كرده بودم،به من برساند.پس در توقيع به خط مولايمان صاحب الزّمان عجّل اللّه تعالى فرجه الشريف وارد شده بود:

اما آنچه دربارۀ آن پرسيدى-كه خدايت هدايت كند و پايدارت بدارد!-راجع به امر منكران من از خاندان و عموزادگان خودم؛بدان كه ميان خدا و كسى خويشاوندى نيست و هركس مرا منكر باشد،از من نيست و راه او راه فرزند نوح عليه السّلام است اما راه عمويم جعفر و فرزندانش،راه برادران يوسف است.... [٣]

عبارت‌هاى ياد شده بيانگر اين مطلب است كه بزرگان محدث،اطمينان داشته‌اند همه توقيعات يا بيشتر آن‌ها،به خط خود حضرت نگاشته شده است.

اين توقيعات،به وسيله نواب خاص در دوران غيبت صغرا،براى افراد صادر مى‌شد و ارتباط نوشتارى با حضرت،فقط از راه آنان امكان‌پذير بود؛به صورتى كه حتى وكيل‌هاى آن حضرت،نامه‌هاى خود و ديگران را نزد نايب امام مى‌فرستادند و از ايشان پاسخ دريافت مى‌كردند.به طور اساسى،فلسفۀ نيابت خاص نيز همين است؛وگرنه چنانچه هركس مى‌توانست به شرف گرفتن توقيع نايل آيد،ديگر نيازى به نايب خاص نبود.

يادآورى اين نكته لازم است كه بيشتر دانشمندان دينى بر اين باورند كه توقيعات صادر شده از ناحيۀ صاحب الامر عجّل اللّه تعالى فرجه الشريف فقط در دوران غيبت صغرا و نيابت نواب خاص