درسنامه مهدویت - سلیمیان، خدامراد - الصفحة ١٤٨ - الف مدينه منوره
روايات دسته نخست،مىتوان گفت ممكن است بخشى از دوران غيبت صغرا نيز در مدينه سپرى شده باشد.
امام باقر عليه السّلام در اينباره فرمود:
لابد لصاحب هذا الامر من عزلة...و نعم المنزل طيبة [١]؛
به ناگزير براى صاحب اين امر عزلت و گوشهگيرى خواهد بود...و طيبه [ مدينه]چه منزلگاه خوبى است!
بنابراين جمع بين دو دسته روايات به اين صورت است كه آن حضرت در مدينه حضور داشته است؛ولى به دليل ارتباط با نواب خاص داشتهاند،بخشى از عمر خود را در عراق سپرى كرده است.
٣.دوران غيبت كبرا
غيبت كبرا،به مدت زمان پنهانزيستى حضرت مهدى عجّل اللّه تعالى فرجه الشريف گفته مىشود كه با وفات واپسين نايب خاص در سال ٣٢٩ ق آغاز و همچنان ادامه دارد و فقط خداوند متعال است كه پايان آن را مىداند.اين دوران،ويژگىهاى خاصى دارد كه آن را به طور كامل از دوران غيبت صغرا متمايز مىسازد.از اين ويژگىها،كامل شدن غيبت آن حضرت است.
همانگونه كه پنهانزيستى حضرت مهدى عجّل اللّه تعالى فرجه الشريف در اين دوران به كمال مىرسد و نيابت و سفارت،همانند دوران غيبت صغرا وجود ندارد،محل زندگى آن حضرت نيز نامشخصتر مىشود.در اين دوران است كه هرگز نمىتوان به طور قطع مشخص كرد آن حضرت كجا زندگى مىكند.البته روايات در اينباره به محلهاى گوناگونى اشاره كردهاند كه برخى از آنها از اين قرارند:
الف.مدينه منوره
همانطور كه پيشتر نيز اشاره شد،برخى روايات-به صورت عام و بدون قيد زمان غيبت صغرا-مدينه را جايگاه آن حضرت در دوران غيبت مىداند.
[١] .شيخ طوسى،كتاب الغيبة،ص ١٦٢.