فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ٩٥ - زن و ولايت سياسى و قضايى آیت الله محمد مهدى آصفى

خصوصيت مورد مذكور، نمى‌تواند عموم حكمى را كه در سخن امام على (ع) وارد شده است، تخصيص بزند:

أيّها الناس، إنّ النساء نواقص الإيمان، نواقص الحظوظ، نواقص العقول (١٠٠)؛

اى مردم، ايمان زنان ناقص، بهره شان كم و عقلشان كاستى دارد.

اوّلين نكته‌اى كه در اين روايت جلب توجه مى‌كند تفسير «نقصان عقلى» به «نقصان در قوّه ذاكره و حافظه» است. روايت در نهج البلاغه چنين است:

و أمّا نقصان عقولهنّ فشهادة امرأتين كشهادة الرجل الواحد . (١٠١)

شهادت زن در قرآن مطرح شده است. پس بايد به آيه ٢٨٢ سوره بقره مراجعه شود تا تفسير قرآنى اعتبار شهادت يك زن به اندازه نصف شهادت يك مرد فهميده شود. به آيه ياد شده توجه كنيد:

... و استشهدوا شهيدينِ من رجالكم فإن لم يكونا رجلين فرجل و امرأتان ممّن ترضون من الشهداء أن تضلّ إحداهما فتذكّر إحداهما الأخرى... .

همه مفسّرين اتفاق نظر دارند كه مراد از «ضلال» در سخن خداوند: «أن تضلّ إحداهما»، نسيان و فراموشى است. (١٠٢)از اين آيه پى مى‌بريم كه مراد از عقل در روايات مذكور قوّه حافظه است و حال آن كه عقل و حافظه با يكديگر فرق دارند، پس معناى اين