تفسير نمونه‌ ط-دار الكتب الاسلاميه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٧٦ - نكته بيعت و خصوصيات آن

و بيت المال شما را در راه خودتان مصرف كنم، شما را تعليم دهم تا از جهل نجات يابيد، و تاديب كنم تا آگاه شويد، سپس مى‌افزايد:

و اما حقى عليكم فالوفاء بالبيعة، و النصيحة فى المشهد و المغيب، و الاجابة حين ادعوكم، و الطاعة حين آمركم:

" اما حق من بر شما اين است كه در بيعت خويش وفادار باشيد، و در آشكارا و نهان خير خواهى كنيد هر وقت شما را مى‌خوانم اجابت نمائيد، و هر گاه فرمان مى‌دهم اطاعت كنيد" [١] و در جاى ديگر مى‌فرمايد:

لم تكن بيعتكم اياى فلتة

:" بيعت شما با من بى مطالعه و ناگهانى انجام نگرفت" (تا كمترين ترديدى در اطاعت من به خود راه دهيد" [٢] و در خطبه‌اى كه قبل از جنگ" جمل" و حركت از مدينه به سوى بصره ايراد فرمود، مردم را به پايدارى روى بيعتشان توجه داده، مى‌فرمايد:

و بايعنى الناس غير مستكرهين، و لا مجبرين، بل طائعين مخيرين:

" مردم بدون اكراه و اجبار و از روى اطاعت و اختيار با من بيعت كردند" [٣] و بالآخره در برابر معاويه كه از بيعت با امام ع سر باز زد، و مى‌خواست به نحوى خرده‌گيرى كند فرمود:

بايعنى القوم الذين بايعوا ابا بكر و عمر و عثمان على ما بايعوهم عليه، فلم يكن للشاهد ان يختار، و لا للغائب ان يرد:

" همان گروهى كه با ابو بكر و عمر و عثمان بيعت كردند با من با همان شرائط و كيفيت بيعت نمودند بنا بر اين نه آنكه حاضر بود اكنون اختيار فسخ دارد، و نه آنكه غائب بود اجازه‌

[١] نهج البلاغه خطبه ٣٤.

[٢] نهج البلاغه خطبه ١٣٦.

[٣] نهج البلاغه نامه شماره ١.