تفسير نمونه‌ ط-دار الكتب الاسلاميه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٤٠١ - تفسير اينها نيز در عذاب الهى سهيمند

دنيا است‌ [١] ديگر اينكه تعبير به" مِثْلَ ذَنُوبِ أَصْحابِهِمْ‌" ظاهرا اشاره به سرنوشت اقوامى است كه در اين سوره از آنها ياد شده، مانند قوم لوط و قوم فرعون و عاد و ثمود كه هر يك به نوعى از عذاب دنيا گرفتار شدند و از ميان رفتند.

در اينجا اين سؤال پيش مى‌آيد كه اگر آيه مربوط به عذاب دنيا است، پس چرا اين وعده الهى در باره آنها تحقق نيافت؟

اين سؤال دو پاسخ دارد:

١- اين وعده در باره بسيارى از آنها مانند ابو جهل و جمعى ديگر در غزوه بدر و غير آن تحقق يافت.

٢- نزول اين عذاب براى همه آنها مشروط به عدم بازگشت به سوى خدا و عدم توبه از شرك بوده، و هنگامى كه غالب آنها در فتح مكه ايمان آوردند، اين شرط منتفى شد و عذاب الهى بر طرف گشت.

همانگونه كه اين سوره از مساله معاد و رستاخيز آغاز شد، با تاكيد بر همين مساله پايان مى‌گيرد [٢]

[١] به آيات ٥٧ و ٥٨ سوره انعام و آيه ٧٢ نمل و مانند آن مراجعه شود، البته اين تعبير در آيات قرآن احيانا در مورد قيامت نيز به كار رفته است.

[٢] بعضى احتمال داده‌اند كه اين آيه نيز اشاره به عذاب دنيا باشد، در حالى كه اينگونه تعبير در قرآن مجيد معمولا براى روز قيامت مى‌شود.