تفسير نمونه‌ ط-دار الكتب الاسلاميه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ١١٣ - تفسير در برابر دشمنان سختگير و در برابر دوستان مهربان!

و زحمتى هم براى ما ندارند"!

*** در آخرين آيه ترسيم بسيار گويايى از اصحاب و ياران خاص پيامبر ص و آنها كه در خط او بودند از لسان تورات و انجيل بيان كرده كه هم افتخار و مباهاتى است براى آنها كه در" حديبيه" و مراحل ديگر پايمردى به خرج دادند، و هم درس آموزنده‌اى است براى همه مسلمانان در تمام قرون و اعصار.

در آغاز مى‌فرمايد:" محمد فرستاده خدا است" (مُحَمَّدٌ رَسُولُ اللَّهِ‌).

خواه شب‌پره‌هايى همچون" سهيل بن عمرو" بپسندند يا نپسندند؟

و خود را از اين آفتاب عالمتاب پنهان كنند يا نكنند؟ خدا گواهى به رسالت او داده و همه آگاهان گواهى مى‌دهند.

سپس به توصيف يارانش پرداخته و اوصاف ظاهر و باطن و عواطف و افكار و اعمال آنها را طى پنج صفت چنين بيان مى‌كند:" كسانى كه با او هستند در برابر كفار شديد و محكم هستند" (وَ الَّذِينَ مَعَهُ أَشِدَّاءُ عَلَى الْكُفَّارِ).

و در دومين وصف مى‌گويد:" اما در ميان خود رحيم و مهربانند" (رُحَماءُ بَيْنَهُمْ).

آرى آنها كانونى از عواطف و محبت نسبت به برادران و دوستان و همكيشانند، و آتشى سخت و سوزان، و سدى محكم و پولادين در مقابل دشمنان.

در حقيقت عواطف آنها در اين" مهر" و" قهر" خلاصه مى‌شود، اما نه جمع ميان اين دو در وجود آنها تضادى دارد، و نه قهر آنها در برابر دشمن و مهر آنها در برابر دوست سبب مى‌شود كه از جاده حق و عدالت قدمى بيرون نهند در سومين صفت كه از اعمال آنها سخن مى‌گويد مى‌افزايد:" پيوسته آنها را در حال ركوع و سجود مى‌بينى و همواره به عبادت خدا مشغولند"