پيشوايان هدايت - حكيم، سيد منذر؛ مترجم عباس جلالي - الصفحة ٣١٠ - تفقه در دين

خدايت رحمت كند كه از ايمان سؤال كرده‌اى، ايمان اقرار به زبان و پيمان قلبى و عمل كردن به آن پيمان بوسيله اعضا و جوارح است. ايمان داراى اجزائى است كه هركدام به يكديگر پيوسته‌اند. و ايمان، اسلام و كفر سه خانه‌اند [يا سه دايره تو در تو كه هرگاه كسى از دايره ايمان بيرون رفت هنوز در دايره اسلام باقى است و هرگاه از دايره اسلام بيرون رفت وارد دايره كفر مى‌شود و رابطه اين سه از باب عموم و خصوص مطلق است‌] گاه مى‌شود كه بنده خدا قبل از آنكه مؤمن باشد مسلمان است. اما نمى‌شود كه مؤمن باشد امّا مسلمان نباشد. پس اسلام قبل از ايمان و ايمان با اسلام شريك است‌[١].

٣. عبد اللّه بن مسكان از يكى از اصحاب امام صادق عليه السّلام نقل مى‌كند كه گفت: به امام صادق عليه السّلام عرض كردم: اسلام چيست؟ امام صادق عليه السّلام پاسخ دادند: دين خدا. نام دين خدا اسلام است و اين دين قبل از اين‌كه شما به وجود بياييد و اكنون كه وجود داريد و بعد از شما ثابت و برقرار است. هركس به دين خدا اقرار نمايد مسلمان است. امّا كسى كه به دستورات خداوند متعال عمل كند، مؤمن است‌[٢].

تفقّه در دين‌

١. از عبد اللّه بن الرّحمن زيد از پدرش از امام صادق عليه السّلام روايت شده كه گفت:

«قال رسول اللّه صلّى اللّه عليه و اله: طلب العلم فريضة على كل مسلم، ألا و أن اللّه يحب بغاة العلم»؛

رسول خدا صلّى اللّه عليه و اله فرموده است: به دنبال علم رفتن بر هر مسلمانى واجب است، آگاه باشيد كه خداوند آنان را كه راه دانش را برگزيده‌اند دوست دارد[٣].

[١] . كافى ٢/ ٢٧، كتاب الايمان و الكفر، باب انّ الاسلام قبل الايمان، ح ١.

[٢] . كافى ٢/ ٣٨، كتاب الايمان و الكفر، باب ٣٠ باب انّ الايمان مبثوث لجوارح البدن كلّها، ح ٤.

[٣] . كافى ١/ ٣٠، كتاب فضل العلم، باب ١، باب فرض علم، ح ١.