حقايقى مهم پيرامون قرآن كريم - عاملى، جعفر مرتضى؛ مترجم سيد حسن اسلامي - الصفحة ٢٢٣ - اجتهادات نادرست ديگرى در معنا و اعراب

كرده‌اند[١].

٧- عاصم مى‌خواند: «نجى المؤمنين»[٢] با يك نون و تشديد «جيم» زجاج و فارسى اين قرائت را لحن و غلط مى‌دانند[٣].

٨- ابن بكار از ايوب از يحيى از ابن عامر، اين قرائت را نقل مى‌كند: «ادرى أ قريب» با فتح «ياء» و افزودن «همزه». اين قرائت يعقوب است به روايت زيد و ابو حاتم‌[٤].

اجتهادات نادرست ديگرى در معنا و اعراب‌

الف: از جمله خطاهاى اعرابى ناشى از اجتهادات باطل موارد زير مى‌باشند:

١- از عروة بن زبير منقول است كه از عايشه درباره سه غلط و لحن راه يافته در قرآن پرسيد: ١- «إِنْ هذانِ لَساحِرانِ» ٢- «وَ الْمُقِيمِينَ الصَّلاةَ وَ الْمُؤْتُونَ الزَّكاةَ» ٣- «إِنَّ الَّذِينَ آمَنُوا وَ الَّذِينَ هادُوا وَ الصَّابِئُونَ».

عايشه گفت: اى خواهرزاده! اينها از خطاى كاتبان است كه در كتابت مصحف اشتباه كرده‌اند. سند اين روايت با شرط دو شيخ صحيح مى‌باشد[٥].

در حالى كه خطا از خود عايشه است و مراد آيه را درك نكرده است و به قرائت صحيح، دست نيافته است.

٢- از سعيد بن جبير منقول است كه: «و المقيمين الصلاة» را لحن و غلط كاتبان مى‌دانست.[٦] شكى نيست كه سعيد در اين مورد به خطا رفته است. و عجيب آن كه‌

[١] التمهيد، ج ٢، ص ٣٦ به نقل از: البحر المحيط، ج ٤، ص ٣٦٠.

[٢] سوره انبياء، آيه ٨٨.

[٣] التمهيد، ج ٢، ص ٣٧ به نقل از: البحر المحيط، ج ٦، ص ٣٣٥.

[٤] النشر، ج ١، ص ١٦.

[٥] الاتقان، ج ١، ص ١٨٢. تاريخ القرآن/ آبيارى، ص ١٢٠ به نقل از: المصاحف، ص ٣٤، التمهيد في علوم القرآن، ج ١، ص ٣١٨- ٣١٩ به نقل از: المصاحف، ص ٢٣ و به نقل از: الانتصار باقلانى، ص ١٨٤. و تاويل مشكل القرآن/ ابن قتيبه ص ٢٥ و ٢٦. محاضرات الادباء، ج ٢، جزء ٤، ص ٤٣٥. تفسير كبير، ج ٢٢، ص ٧٤. التسهيل لعلوم التنزيل، ج ١، ص ١٧٣، ١٦٤ و ١٥ و رك: لباب التأويل، ج ١، ص ٤٢٢.

[٦] الاتقان، ج ١، ص ١٨٣.