حقايقى مهم پيرامون قرآن كريم - عاملى، جعفر مرتضى؛ مترجم سيد حسن اسلامي - الصفحة ٩٦ - مناقشه اى در گفته هاى قبل
زمان عمر)[١].
نكته دوّم: عبد الرحمن بن مهدى نقل مىكند: «عثمان داراى دو خصلت بود كه ابو بكر و عمر از اين دو خصلت بىبهره بودند: الف- از خود پايدارى نشان داد تا كشته گرديد. ب- مردم را بر يك «مصحف» جمع كرد ...»[٢].
عدهاى از اين سخن دچار توهم شده پنداشتهاند عثمان اوّلين كسى است كه قرآن را جمع كرده است ليكن اين توهم باطل است و مصحف، قبل از خلافت عثمان وجود داشته است. ولى مردم در قرائت قرآن اختلاف داشتهاند. و عثمان، مردم را بر مصحف قرائت واحدى از قرآن جمع كرد. بنابراين عثمان اوّلين جمعآورنده قرآن نيست. بلكه اوّلين كسى است كه قرائت واحد را جايگزين تعدد قرائات كرد.
مناقشهاى در گفتههاى قبل
ابو بكر يا عمر را نمىتوان اوّلين كسى دانست كه قرآن را جمعآورى كرد يا نامگذارى نمود. زيرا:
اوّلا: زبان حبشى عربى نيست در حالى كه واژه «مصحف» عربى اصيل است.
ثانيا: چرا در نامگذارى قرآن دچار حيرت شدند؟ آيا خداوند اين كتاب را قرآن- در مقابل انجيل و تورات- نناميده بود؟ يا آن را «فرقان» نام ننهاده بود؟ و همچنين آيا خداوند آن را كتاب ... نام نگذاشته بود؟! ثالثا: قبلا ثابت كرديم كه مصحف، در زمان پيامبر اكرم- ص- وجود داشته است چرا در زمان آن حضرت- ص- در نامگذارى قرآن دچار حيرت نشدند! و باز قبلا گفتيم كه كلمه «مصحف» بارها در سخن پيامبر اكرم- ص- به كار رفته است و ما حدود سيزده موضع را بيان نموديم. تسميه ما بين الدفتين به مصحف در زمان خود پيامبر اكرم- ص- مىباشد.
رابعا: آبيارى- پس از آنكه تسميه قرآن را به مصحف از مردم و بعد از جمع قرآن دانسته است (و ما به ادلهاى كه گذشت موافق وى نمىباشيم)- مىگويد: «روايات
[١] تهذيب تاريخ دمشق، ج ٥، ص ١٣٦.
[٢] كنز العمال، ج ٢، ص ٣٦٨. به نقل از: ابى داود. ابى الشيخ در السنّة، ابن عساكر و حلية الاولياء.