- معتز بن محمد بن مستغفر نسفى سمرقندى، خطيب مفسّر فقيه محدّث حافظ حكيم، ابو العباس الكنية اشعرى الاصول، حنفى الفروع، از اكابر فقها و معتمدين محدّثين عامّه ميباشد كه در فقه و حديث و حكمت داراى خبرت و بصيرت و بجهت انتساب بجدّ عاليش به مستغفرى معروف و از تأليفات او است:

١- تاريخ سمرقند ٢- تاريخ كش ٣- تاريخ نسف ٤- الخطب النبوية ٥- الدعوات ٦- دلائل الامامة ٧- دلائل النبوة ٨- الشعر و الشعراء ٩- شمائل النبوة ١٠- طب النبى ص ١١- فضائل القرآن ١٢- معرفة الصحابة و غير اينها و اشهر از همه كتاب طب النبى است كه بين الفريقين مشهور و متداول بوده و با اينكه اكثر اخبارش از طرق عامّه ميباشد محل توجه علماى اماميّه نيز بوده و علّامه مجلسى تمامى آنرا در جلد چهاردهم بحار الانوار نقل نموده و خواجه نصير طوسى نيز در كتاب آداب المتعلّمين بمراجعه آن امر فرموده و گويد كه متعلّم ناچار بايد اندك از علم طبّ را فراگرفته و با آثار وارده در آن علم شريف كه شيخ ابو العباس مستغفرى جمع كرده تبرّك جويد. چنانچه مذكور داشتيم ظاهر آن است كه مستغفرى حنفى و از علماى عامّه بوده و بعضى احتمال تشيّع داده بلكه گويند كه مجلسى در اوّل بحار الانوار كتاب طبّ النبى صاحب‌ترجمه را در شمار كتب اماميّه نگاشته است. وفات او در سلخ جمادى الاولى سال چهارصد و سى و دويم هجرت در هشتاد و دوسالگى واقع شد و قبرش در شهر نسف مابين سمرقند و جيحون مشهور است.

(ص ١٦٠ ت و ٢٣٩ هب و ٣٧٢ مس و ٢٤٦ ج ١٧ عن و غيره)

مستنصر باللّه- معد بن على بن منصور

- مكنّى به ابو تميم، ملقّب به مستنصر باللّه هشتمين خليفه فاطمى عبيدى مصرى از فاطميّون كه بطور اجمال بهمين عنوان تذكّر داديم. روز يكشنبه پانزدهم شعبان چهارصد و بيست و هفتم هجرت بعد از وفات هفتمين ايشان طاهر عبيدى على بن منصور بخلافت همين پسرش معد مستنصر باللّه كه هفت ساله بوده عقد بيعت بستند و در زمان او پاره‌اى وقايع رخ داده كه در عهد فاطميّين ديگر وقوع نيافته است مثل قضيه امير ارسلان بساسيرى سابق الذكر كه بعد از