حق اليقين - علامه مجلسى - الصفحة ٦٢٠ - مطلب ششم در بيان انواع توبه است
آمرزنده و رحيم است قبول ميكند توبه را و عفو ميكند از سيئات زنهار كه نااميد نكن مؤمنان را از رحمت خدا و بعضى گفتهاند توبه نصوح توبهايست كه صاحبش را نصيحت كند و نگذارد كه عود كند بآن گناه و بعضى گفتهاند توبهايست كه ديگران را نصيحت كند كه مثل آن را بعمل آورند و بعضى گفتهاند آنست كه خالص از براى خدا باشد و بعضى گفتهاند كه توبه ايست كه ريشه خواهش شهوات را از دل زايل گرداند و ظلمت گناهان را كه در دل بهم رسيده است بنور طاعات و عبادات محو كند زيرا كه اثر گناه نه محض استحقاق عقاب است كه پشيمانى برطرف شود بلكه آدمى را تيره ميگرداند و روح اين كس را مكدر مىسازد و ملائكه رحمت را از اين كس ميرماند و آدمى را از ترحمات خاصه سبحانى محروم ميگرداند اگر دزدى بخانه در آيد و مدتها آن خانه را بىمعارض متصرف شود يا مستى در سراى معمورى داخل شود و صاحب خانه در خواب باشد يا دشمنى مدت مديدى در خانه آبادانى مشغول خرابى باشد بمحض آنكه آن دزد يا آن مست يا آن دشمن را از خانه بدر كنند بحليه آبادانى بدر نمىآيد تا مدتها در مقام اصلاح و تعمير آن سرا بر نيايد و خرابها را باصلاح نياورد و متاعهاى دزديده را عوض نگيرد بحالت اولى برنمىگردد و همچنين دزد شهوات نفسانى و دشمنى مانند شيطان و مستى مثل خواهش گناهان هرگاه سالها در سراى دل در خرابى باشند و مايه ايمان و اعمال صالحه را ربايند و پيوسته در خرابى كوشند و صاحب خانه بىخبر و در خواب غفلت باشد چون بيدار شود و نظر كند خانهاى بيند خراب و ويران و اسباب خانه بغارت رفته و ظروف و آلات شكسته و خانهاى مزين بدود معاصى تيره گرديده بمحض آنكه نادم و پشيمان گردد و به تير و نيزه و شمشير آه و ناله و استغفار و استغاثه بدرگاه ملك غفار دزد غارتگر را از خانه بيرون كند و او در بيرون خانه در كمين بنشيند و منتظر فرصت باشد كى اين خانه ويران آبادان ميگردد بلكه بايد مدتهاى مديد سعى كند و خانه را آبادان كند و متاعهاى دزديده اعمال صالحه را عوض بگيرد و تيرگىهاى معاصى را از در و ديوار دل ازاله كند و رخنههاى شيطان را از خزانه ايمان مسدود گرداند آن وقت شايد بحالت اولى تواند برگرديد بلكه بهتر از اول تواند شد نظر كن باحوال انبياء و مرسلين كه پيشوايان دينند از براى ارتكاب مكروهى يا ترك اولائى چه تداركها كردهاند حضرت آدم سيصد سال گريست تا آنكه در روى مباركش دو نهر از آب ديدهاش بهم رسيد تا توبهاش قبول شد حضرت داود اين قدر گريست كه گياه از آب ديدهاش مىروئيد و آه آتشبار ميكشيد كه آن گياه ميسوخت توبه كامل اين است و در اين مقام