درسنامه مهدویت - سلیمیان، خدامراد - الصفحة ١١٣ - ١ عدم امكان ملاقات به طور مطلق
و محظور عليهم الفحص و الكشف عن صاحب الغيبة و المطالبة باسمه أو موضعه أو غيابه أو الإشادة بذكره فضلا عن المطالبة بمعاينته [١]؛
...براى شيعيان،جستوجوى امام و كشف صاحب غيبت و در پى نام و محلّ سكونت و محل غيبت او بودن يا اشاره به ذكر او كردن،ممنوع است، چه رسد بر آن كه بخواهند آشكارا او را ببينند.
با وجود آن كه اين ديدگاه،از روايات پيشين قابل استفاده است،و نيز به رواياتى كه امام را بسان خورشيد پس ابر معرفى كرده،نزديكتر است،كسى به روشنى قائل به آن نشده و امكان ملاقات را ممتنع ندانسته است؛به دليل آن كه:
١.در دسته دوم روايات،برخى روايات،امكان ملاقات را منتفى ندانسته،ديدن بدون شناخت را ممكن دانستهاند.
٢.شكى نيست در دوران غيبت صغرا كه بخشى از دوران غيبت آن حضرت است، برخى شيعيان-به ويژه نايبان خاص آن حضرت را ملاقات كردهاند؛بنابراين شكى نيست كه روايتهاى ياد شده،تخصيص خورده و ملاقات با آن حضرت امكان دارد.
دربارۀ امكان ملاقات،برخى انديشوران شيعه نيز چنين نوشتهاند:
١.سيّد مرتضى مىنويسد:
...همانا ممتنع نيست كه امام براى برخى دوستانش آشكار شود؛از افرادى كه از سوى آنها ترسى وجود ندارد. [٢]
٢.شيخ طوسى نيز مىنويسد:
نخست ما با جزم و يقين نمىدانيم كه آن محبوب دلها از ديدۀ همۀ دوستدارانش نهان و غايب است؛بلكه امكان دارد براى بيشتر آنان ظاهر شود [٣].
٣.سيّد بن طاووس نيز خطاب به فرزند خود در اينباره فرموده است:
امام،اكنون از جميع شيعيان غايب است؛ولى ممتنع نيست گروهى از آنان به ملاقات حضرت مشرف شده،از گفتار و كردار او استفاده كنند [٤].
[١] .ر.ك:نعمانى،الغيبة،ص ١٦٠.
[٢] .سيّد مرتضى،تنزيه الانبياء،ص ٢٣٨.
[٣] .شيخ طوسى،كتاب الغيبة،ص ٩٩.
[٤] .سيّد بن طاوس،الطرائف،ص ١٨٥.