فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ٥٨ - بيع قسطى د عبدالهادى فضلى ١
بيع قسطى
تاريخچه:
بيع قسطى ـ از لحاظ نظرى ـ از بيعهاى قديمى است، جز اين كه در زمان، ما به سبب پيوندهاى اجتماعى و همكارىهاى اقتصادى ميان ما و اجتماعات و مؤسسات تجارىِ سرمايهدارىِ غربى، بدين عنوان شناخته شده است.
پيدايش و رواج اين گونه بيع در ميان غربيان، با هدف آسان سازى فروش كالا براى فروشنده و استفاده آسان براى مشترى است.
در فقه ما در مباحثى مانند «بيع نسيه» اشارهاى گذرا بدان شده است. فقها در بحث تأجيل ثمن، چگونگى پرداخت ثمن به هنگام سررسيد آن را ـ چه در يك قسط يا چند قسط ـ اين گونه صورت بندى مىكنند:
١. توزيع ثمن در اقساطى با مبلغ معيّن و زمان مشخّص، هفتگى يا ماهانه يا ساليانه و پرداخت هر قسط در وقت مشخص خود.
٢. تأجيل تمام ثمن و پرداخت آن به هنگام سررسيد؛
٣. پرداخت مقدارى از ثمن در زمان حاضر و تقسيط باقى مانده؛
٤. پرداخت مقدارى از ثمن در زمان
(١) يكى از برجستهترين علماى منطقه شرقى عربستان و استاد دانشگاه ملك عبدالعزيز جدّه و دانشگاه اسلامى لندن.