از پذيرفتن اصل عليت، هنگامي مي‌توان اين رابطه را بين دو پديده کشف کرد که شرايط تحقق اين دو پديده کاملاً کنترل شده، اثبات شود که در محيط آزمايش‌گاه (يا صحنة مشاهدات ميداني) هيچ عامل ديگري دخالت نداشته است، در حالی که چنین چیزی هرگز قابل اثبات تجربي نيست. عوامل طبيعي تأثيرگذار بر پديده‌ها به اندازه‌اي متنوع و متعددند که کنترل همه آنها از قدرت انسان خارج است، و چه بسا عواملي وجود داشته باشند که بر پديدة مورد مطالعه تأثير داشته باشند، ولي براي ما شناخته شده نباشند، همچنان که امواج الکترومنيتيک مدت‌ها پيش کاملاً ناشناخته بودند و کسي از وجود آنها خبر نداشت تا آنها را کنترل کند يا تأثير آنها را بر پديده‌هاي طبيعي مورد مطالعه قرار دهد، و يا امواج راديويي و الکترونيک، که در دنيای امروزه محور بسياري از علوم و تکنولوژي‌ها قرار گرفته است، قبلا ناشناخته بود و کسي باور نداشت که چنین چیزی وجود دارد. امروز هم اين احتمال وجود دارد که امواج یا عوامل دیگری ـ که هنوز کشف نشده است ـ وجود داشته باشند که در تحقق يا دگرگوني یک پدیده دخالت داشته باشند. بنابراین، از آزمايش‌هاي حسي هيچ‌گاه نمي‌توان نتيجه قطعي و مطلق به دست آورد، و از راه تجربه نمي‌توان به يک نظريه علمي کلي و مطلق دست يافت، ولي اين بر خلاف ادعاي آمپريست‌ها، پوزيتويست‌ها، و ساير حس‌گرايان است.

پاسخ حلّي به اين مسأله آن است که (همان‌گونه که در معرفت‌شناسي به تفصيل بحث و اثبات شده است) بعضي قضايا