رابط علم و دین - مصباح یزدی، محمد تقی - الصفحة ١٩٢ - ١ ١ ١   راه حل منتخب
اديان الهي بيان چنين مطالبي نبوده است. البته دين، پيامبر و امامان صلواتاللهعليهماجمعين، علاوه بر انجام کامل وظيفه نبوت، رسالت، و امامت، كمكهايى از جنس خدمات علمي و رفاهي نيز به مردم و انسانيت كردهاند، و در اين زمنيهها مواريث علمى گرانبهايى براى بشريت جهت بهرهگيرى برجا گذاشتهاند که جا دارد با دقت و وسواس علمي پالايش شده، مورد بهرهبرداري قرار گيرد.
اصطلاح ديگري براي علم ديني که دايرة اين علوم را بيش از پيش محدود ميکند، تنها شامل علومي ميشود که موضوع و مسائلشان جز با روش نقلي تعبدي قابل اثبات نباشد، مانند برخي مسائل فقهي که به عبادات (به معناي خاص)[١]مربوط مي شود؛ مسائلي از قبيل اينکه نماز صبح چند رکعت است، ارکانش چیست، واجبات، مستحبات، و مکروهاتش کدام است؛ و همينطور مسائل مربوط به ساير عبادات را بايد به اين مجموعه اضافه کرد. چنین علمي را میتوان زيرمجموعة علم فقه قرار داد و آن را «عبادتشناسي» نام نهاد. همانگونه که علم طبيعي عنواني کلي است که زيرمجموعههايي مانند معدنشناسي، گياهشناسي، و حيوانشناسي
[١] گاهي «عبادت» به هر عمل اختياري گفته ميشود که با نيت قرب الي الله انجام شود، هرچند چنين نيتي در صحت آن شرط نباشد. اما عبادت به معناي خاص تنها شامل اعمالي ميشود که نيت قرب الي الله در آن شرط است و ويژگيها و شرايط آن تنها از راه تعبد و با استناد به منابع اصيل ديني فهميده ميشود.