روزشمار جنگ ایران و عراق - مرکز اسناد و تحقیقات سپاه - الصفحة ٥٧٦ - روزشمار جنگ چهارشنبه / ٩ مرداد ١٣٦٤ /١٢ ذیقعده ١٤٠٥ /٣١ ژوئیه ١٩٨٥
شهر خاک گرفتة نظامی "الفلوجه" وجود دارد. در آن جا ارتش عراق همراه با یک سری سردخانه، بزرگ ترین مرده شوی خانه های جهان را دارد که در آن به طور هم زمان دو هزار مرده جای می گیرند. خانوادة کشته شدگان جنگی عراقی برای شناسایی پسران و همسران شان به این محیط دل تنگ کننده می آیند و حتی در این جا نیز با ظرفیت بالایی که دارد، گاهی مقامات نمی توانند به تمامی کشته شدگان در جنگ برسند. پس از قتل عام سربازان عراقی توسط ایرانی ها در باتلاق های هویزه در بهار سال جاری[١]، آن قدر جنازه برای انتقال به الفلوجه وجود داشت که حتی به رانندگان تاکسی در بغداد دستور داده شده بود که به جنوب بصره بروند و جنازة سربازان را با خود به سردخانه ببرند، با این حال نیز جنازه ها همچنان در تپه ها بودند به حدی که حتی بعضی از اقوام کشته شدگان را به جبهه ها بردند تا نزدیکان شان را که در میدان جنگ افتاده بودند، شناسایی کنند. آمار تلفات انتشار نیافت؛ گفته شد که حداقل ٨ هزار عراقی در هویزه کشته شدند، آمار نسبتاً دقیق تری ١٤ هزار تن را رقم می زد و یک تخمین حاکی از ٤٧هزار کشته بود.
یکی از ساکنین بغداد با ناراحتی گفت: «در عراق چیزهایی چون آمار و ارقام وجود ندارد. شاید حتی حقیقت را به صدام نیز نگفتند. اما حقیقتی که عراقی ها نمی توانند از آن فرار کنند این است که یک ارتش چند صدهزار نفری با یک ملّت ٤٥ میلیونی در حال جنگ می باشد.»
به دنبال حملات جدید ایرانیان از کوه های کردستان و باتلاق ها، دولت عراق گفت که این "جنگ تکنولوژی" است و نه "جنگ انسان ها"، لذا تجهیزات و نه توده های جنگ جو سرانجام به پیروزی خواهد رسید. اما آمار و نحوة جنگ تاکنون غیر از این بوده است، به همین دلیل است که این معادله باید مسکو، واشنگتن و فرانسه را که میلیاردها دلار به رژیم صدام قرض داده اند و همچنین کشورهای عربی خلیج فارس را نگران کند.
این احتمال که عراق نیروی انسانی خود را در جنگ از دست بدهد حتی با وجود داوطلبان مصری و اردنی که همراه با عراقی ها در جبهه ها به جنگ مشغول اند و همچنین مشاوران روسی که اغلب به سفرهای کوتاه به جبهه ها دست می زنند، کاهش پیدا نکرده است.
در حقیقت این مشکل با وضعیت اقتصاد عراق گره خورده است. کارخانه های عراق حدود چهل درصد ظرفیت شان کار می کنند. هنگامی که از سوی ایران حمله ای صورت می گیرد و از کارگران برای پر کردن خلأ های به وجود آمده استفاده می شود، این تولید به بیست درصد
[١] منظور، عملیات بدر است که در اسفند ١٣٦٣ (مارس ١٩٨٥) در منطقة شرق دجله انجام شد.