در ١٦/٤/١٣٦٤ در وین چهارمین نشست مشورتی وزیران نفت در آن اجلاس تشکیل شد. در این نشست، وزیر نفت ونزوئلا "آرورد هرناندز کرسیانتی" ضمن متهم کردن کشورهای صنعتی به تلاش در برهم زدن بازار نفت و تصمیمات نفتی اوپک از طریق کوشش برای کاستن از قیمت نفت، تلاش کشورهای صنعتی پیشرفته جهان برای پایین آوردن قیمت نفت را به ضرر این کشورها در درازمدت دانست.

سخنان وزیر نفت ونزوئلا که به صورت بیانیه ای در محل برگزاری مذاکرات مشورتی اوپک منتشر شد، هشدار داد که بازار جهانی نفت در صورت متوقف شدن فعالیت اوپک، دست خوش هرج و مرج می شود و قیمت نفت تا پایین ترین سطح تنزل خواهد کرد و این تنزل به گفتة وی علاوه بر متوقف ساختن برنامه های عمرانی کشورهای اوپک موجب رکود اقتصادی کشورهای صنعتی خواهد شد.[١]

به نظر مفسران، اوضاع اجلاس وزیران نفت اوپک در وین حاکی از این واقعیت بوده که کشورهای صنعتی جهان از یک سو درصدد کاهش قیمت نفت برآمده اند و از سوی دیگر در صدد هستند تا از اعتبار و اقتدار این سازمان در عرصة بین المللی (آن طور که در گذشته بود) بکاهند. در کنار این تلاش، اوپک با جناح بندی هایی در داخل خود روبه رو شد و این مسئله در نشست وزیران نفت اوپک در وین نمود چشم گیری یافت؛ به طوری که کمیسیون اقتصادی اوپک پس از نشستی در گزارش خود از دو دسته عوامل تضعیف کنندة بازار نفت نام برد: عوامل درونی اوپک و عوامل خارج از آن.[٢]

مهندس "غرضی" وزیر نفت جمهوری اسلامی ایران که جهت شرکت در اجلاس وزیران نفت اوپک، در تاریخ ١١/٤/١٣٦٤ وارد وین شده بود،گفت: «بازار جهانی نفت به مناسبت های مختلف به کشورهای تولیدکننده فشار آوردند تا به خصوص در این شرایط از اوپک استفاده کنند و قیمت نفت را حداکثر و تا آن جا که برای شان میسر است، پایین آورند.» وی هشدار داد: «پایین آوردن قیمت و وارد شدن به یک جنگ قیمت، نه به نفع تولیدکنندگان بالاخص اعضای اوپک می باشد، نه به نفع مصرف کنندگان.» وزیر نفت ایران همچنین خواستار تثبیت قیمت ها، سهمیه بندی و سقف تولید، جهت ممانعت از شکست بازار یا شکست قیمت ها شد.[٣]

از سوی دیگر، در نشست سران اوپک در وین (در ١٢/٤/١٣٦٤)، مقام های اوپک اعلام کردند: «با کاهش قیمت نفت که اکنون بین ٥/٢٦ تا ٦٥/٢٨ دلار است، به شدت مخالفت شده است.» در عین حال، خبرگزاری کویت به نقل از منابع کشورهای مهم صادرکنندة نفت در حوزة خلیج فارس، گزارش داد که وزیران کشورهای عضو اوپک توافق کرده اند بهای نفت به میزان ٥/١ دلار کاهش یابد.[٤]

اختلاف نگرش در اعضای اوپک که متأثر از نظام بین المللی، بدون توجه به منافع ملی کشورهای عضو اوپک می باشد، موجب شده است تا تصمیمی قطعی و منطقی در جهت اهداف اوپک و به تبع آن، اقداماتی مشترک از کشورهای عضو پدید نیاید و این مسئله زمینه ای جهت نفوذ بیش تر قدرت های صنعتی و نیز ایجاد شکاف بیش تر در بین اعضا را به دنبال خواهد داشت.

در گزارش اجلاس کمیسیون اقتصادی اوپک که به عوامل درونی و خارجی سازمان اوپک اشاره کرده، عوامل درونیِ تضعیف بازار نفت را چنین برشمرده اند: سیاست های قیمت گذاری اعضای اوپک در اعطای تخفیف های پنهانی و آشکار؛ قراردادهای تهاتری و تصفیه و همچنین اعطای تخفیف های فراوان به نصف سهم تولید شرکت های عامل در بعضی از کشورهای عضو چون امارات متحدة عربی، نیجریه و قطر؛ تغییرات قدرت رقابتی انواع نفت خام سبک و سنگین؛ افزایش میزان تولید و صادرات و فرآورده از کشورهای عضو اوپک، تولید و صادرات گاز طبیعی و فرآورده های حاصل از آن؛ بی اعتنایی برخی اعضا به رعایت سهمیه های تعیین شده.

این گزارش در خصوص عوامل خارج از کنترل اوپک حاکی است که سیاست های کشورهای غیر عضو

[١] ١٨. روزنامة اطلاعات، ١٧/٤/١٣٦٤، ص٤.

[٢] ١٩. روزنامة اطلاعات، ١٣/٤/١٣٦٤، ص٤.

[٣] ٢٠. روزنامة اطلاعات، ١٢/٤/١٣٦٤، ص٤.

[٤] ٢١. مأخذ١٩.