عراق بینجامد، اما این اعتراض نمی تواند وارد باشد مگر ثابت شود که دو نفت کش خارج از آن منطقه در حوالی ترمینال خارک که عراق ممنوع اعلام کرده، بمباران شده اند. این خبرگزاری افزوده: «سال گذشته پس از بمباران دو فروند دیگر از نفت کش های ترکیه در ماه مارس و ژوئن ١٩٨٤ (اسفند و خرداد) - که در جریان آن پنج نفر نیز کشته شدند - آنکارا اظهار تأسف کرد ولی اعتراضی به عمل نیاورد.»[١]

٢٩٩

آن گونه که امریکایی ها مدعی هستند و در گزارشی با نام " تاور" به عنوان نتیجة تحقیقات ماجرای معروف به " ایران گیت" ارائه داده اند، امروز فرستاده ای از سوی نخست وزیر اسرائیل برای بار دوم نظر یک دلال اسلحة مرتبط با اسرائیل به نام "منوچهر قربانی فر" را به رابرت مک فارلین مشاور امنیت ملی و فرستادة ویژة ریگان، تسلیم کرد. به گفتة قربانی فر و یک ایرانی دیگر همراه وی، آن ها با کسانی در ایران مرتبط اند که می توانند آزادی هفت امریکایی گروگان در بیروت را به دست آورند، ولی در مقابل، یک صد موشک " تاو" می خواهند. این می توانست بخشی از پیشنهاد بزرگ تر "آغاز گفت وگوی خصوصی دربارة مناسبات ایران و امریکا" باشد. مک فارلین بلافاصله به اتفاق "دونالد ریگان" رئیس کارکنان کاخ سفید، با رئیس جمهور - که چند روز از عمل جراحی سرطان وی می گذرد - در بیمارستان ملاقات و حدود ٢٠ تا ٢٥ دقیقه در این مورد با او صحبت کرده، سپس رئیس جمهور امریکا بعد از سؤالاتی در این باره، گفته است: «خوب ادامه بدهید و این راه را باز کنید.»[٢]

٣٠٠

رادیو امریکا در گفتاری دربارة اقتصاد ایران، مقاله ای از روزنامة "کریستین ساینس مانیتور" را مورد اشاره قرار داد که در آن نتیجه گیری شده که " از نظر مالی ایران قادر است جنگ با عراق را تحمل کند." در این مقاله آمده است:

«کارشناسان امور اقتصادی یک بانک، هزینة جنگ ایران را سالانه سه تا چهار میلیارد دلار تخمین می زنند. در حال حاضر درآمد ایران از طریق فروش نفت، ماهانه یک میلیارد دلار است؛ اگر بهای نفت شدیداً سقوط نکند، ایران حتی با کاهش بهای نفت نیز قادر خواهد بود تا زمانی که بخواهد، جنگ را ادامه دهد، البته ادامة جنگ و مخارج نظامی، برنامه های عمرانی و واردات کالا را قربانی خود می کند.

دلیل عمدة پایین بودن هزینه های جنگ برای ایرانیان، خودداری غرب از فروش سلاح های پیشرفته و گران بها به آن کشور است. در مقام مقایسه هزینة جنگ با ارزش ریال در داخل کشور، می توان گفت که هزینة جنگ برای ایرانیان بسیار سنگین است. ظاهراً ایران قادر به تحمل تلفات جنگی نیز هست؛ تشویق جوانان به ازدواج در سنین پایین از جانب ملایان انقلابی، سبب شده تا میزان زاد و ولد به بیش از سه درصد برسد. با وجود

[١] ٢٢. مأخذ ٦، ص٢٠، خبرگزاری فرانسه از آنکارا، ٢٢/٤/١٣٦٤.

[٢] ٢٣. سند شماره ٠٠٢٢٨ مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ: "گزارش تاور"، ٢٢/٤/١٣٦٤، صص ٤٥ تا ٤٧.