تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ١٣ - شروط وراثت
چون انسان به مرحله پيرى رسد آثار پيرى در جسم او پديدار گردد چنان كه گويى استخوانهايش نيروى خود را از دست دادهاند.
/ ١٣ وَ اشْتَعَلَ الرَّأْسُ شَيْباً و سرم از پيرى سفيد شده است.
براى بيان سفيد شدن مو واژه «اشتعل» به كار رفته و اين يك تعبير بلاغى است حاكى از اين كه در مدت عمر دراز خود سختيها و رنجهاى بسيار تحمل كرده.
هم چنان كه حاكى از سفيد شدن موى سر پيش از زمان معهود نيز هست.
وَ لَمْ أَكُنْ بِدُعائِكَ رَبِّ شَقِيًّا و هرگز در دعا به درگاه تو- اى پروردگار من- بىبهره نبودهام.
يعنى: اى پروردگار هر گاه كه به دعا از تو چيزى خواستهام مرا محروم نساختهاى و بدين گونه راز و نياز به درگاه خداوند بىنياز نشانه صدق نيّت و صفاى باطن كسى است كه دست به دعا برداشته است.
شروط وراثت
[٥] وَ إِنِّي خِفْتُ الْمَوالِيَ مِنْ وَرائِي من پس از مرگ خويش از خويشاوندانم بيمناكم.
«موالى» كه در متن آيه آمده فرزندان عمو و دايى و خويشاوندان دورتر است. معلوم مىشود كه زكريا به سبب فسق يا ضعف ايمانشان آنان را خوش نمىداشته.
وَ كانَتِ امْرَأَتِي عاقِراً فَهَبْ لِي مِنْ لَدُنْكَ وَلِيًّا و زنم نازاينده است.
مرا از جانب خود فرزندى عطا كن.
[٦] يَرِثُنِي وَ يَرِثُ مِنْ آلِ يَعْقُوبَ وَ اجْعَلْهُ رَبِّ رَضِيًّا كه ميراثبر من و ميراثبر خاندان يعقوب باشد و او را- اى پروردگار من- شايسته و پسنديده گردان.
هيچ يك از خويشاوندان زكريا شايسته وراثت او نبودند. از اين رو از خداوند طلب فرزندى مىكند كه در او سه صفت باشد