تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ٧٢ - رهنمودهايى از آيات
اين دنيا هست تطور و دگرگونى مىيابند و در آخرت شكل مىگيرند و در آنجا چيز ديگرى مىشوند و سرانجام راه انسان را يا به جهنم مىگشايند و يا به بهشت.
كسى را كه در اين دنيا پيروى مىكنى و از فرمانهاى او اطاعت مىنمايى پيشواى تو مىشود و تو را به بهشت راه مىنمايد يا به دوزخ. قرآن در اين آيات درباره اين كسانى كه مردم را به آتش مىكشانند سخن مىگويد.
/ ٨٣ آن گاه جنبه ديگر قضيه را بيان مىدارد، از اين قرار كه دنيا را هم خير است و هم شر، هم صلاح است و هم فساد. خير و صلاح در آخرت به بهشت و نعمتهاى بهشتى تحول مىيابند و شر و فساد به عذاب شديد. هر كس در دنيا از شر و فساد بپرهيزد و با آن كه گرد بر گرد او را گرفتهاند از آنها دورى گزيند در آخرت به آتش جهنم داخل مىشود ولى به سرعت از آن بيرون مىآيد.
قرآن براى ما حقيقتى را توضيح مىدهد و مىگويد: مردم همه به آتش جهنم داخل مىشوند زيرا همه در دنيا به نحوى با شر و فساد نزديك بودهاند. پس بايد با نتايج آنها هم نزديك بوده باشند ولى كسانى كه در عين نزديكى به شر و فساد در آنها غرقه نشدهاند مىتوانند خود را از عذاب جهنم برهانند.
تصور كنيد كارهاى زشتى را كه كسى در دنيا مرتكب شده مثلا آزردن ديگران به زبان يا به قلم و يا به عمل خود. اينگونه اعمال او در آخرت به صورت مارى در مىآيند به بزرگى اعمالى كه مرتكب شده. زمانى كه انسان در روز قيامت بخواهد از پل صراط بگذرد تا به بهشت رود هنگام عبور از پل با اين مار برخورد مىكند.
گاه اين فكر به سر بعضى از مردم مىآيد كه نعمتى كه خدا در اين جهان به آنها ارزانى داشته دليل اين است كه آنها به خدا نزديك هستند. اگر خدا آنها را دوست نمىداشت آن قدرت و توان را به آنان عطا نمىكرد.
بسيارى از آيات قرآنى اين فكر را نفى مىكنند و مىگويند كه هرگز چنين نيست. نعمتهايى كه در دنيا خدا به بندگان خود مىدهد گاه به سبب خشنودى او از آنهاست و گاه به سبب/ ٨٤ خشمى است كه به آنها دارد. به كسى كه كفر مىورزد و