حقايقى مهم پيرامون قرآن كريم - عاملى، جعفر مرتضى؛ مترجم سيد حسن اسلامي - الصفحة ٨٩ - ما و اين روايت
معتقدند ابى بن كعب قرائت خود را بر پيامبر اكرم- ص- عرضه كرده است[١] و يا چرا به على- ع- رجوع نكردند كه ابو عبد الرحمن سلمى دربارهاش مىگويد: «هيچكس را بهتر از على- ع- در قرائت قرآن نديدم؟» و باز همين ابو عبد الرحمن سلمى است كه مىگويد: «از على- ع- بهتر در قرائت نيافتم او كسى است كه قرائت قرآن را بر پيامبر اكرم- ص- عرضه كرد و از كسانى است كه تمام قرآن را بدون هيچ شك حفظ كرده بود».[٢] ابن مسعود در اين باره مىگويد: هيچكس را مانند علىّ بن ابى طالب- ع- در قرائت نيافتم[٣].
آيا اعتبار دو شاهد از همه اين افراد ثقه و جليل، بيشتر است؟ آيا حتى تعداد اين افراد از دو شاهد بيشتر نيست؟ با اين كه پيامبر- ص- اينان را توثيق كرده و دستور داده براى قرائت قرآن نزد اين بزرگان بروند.
عجيبتر از همه آن كه هريك از اصحاب داراى مصحف، ترتيب مصحف خود را درست دانسته، اهميتى به مصحف زيد نمىدهد تا آنجا كه قرائات اين صحابه در ميان امت منتشر مىگردد و هيئت حاكمه ناچار مىشود جلو اين قرائات را گرفته و مصحف زيد را به ديگران بقبولاند. مثلا عثمان اصرار بر جمعآورى مصاحف اصحاب و تعيين مصحف خودش داشت و مىخواست اين مصحف، تنها مصحف در دسترس و مورد اتّباع باشد. لذا از صاحبان مصاحف خواست مصاحف خود را تحويل دهند.
اما ابن مسعود، مخالفت كرده مصحف خود را تحويل نمىدهد و اين قضيه معروف است[٤].
[١] تذكرة الحفاظ، ج ١، ص ١٦.
[٢] رك: الغدير علامه امينى، ج ٦، ص ٣٠٨ به نقل از: طبقات القراء ج ١، ص ٥٤٦ و به نقل از: مفتاح السعادة، ج ١، ص ٣٥١.
[٣] المناقب ابن شهرآشوب، ج ٢، ص ٤٢٠. اين حديث دو احتمال دارد: امام قرائت دقيقتر و مضبوطترى از همه اصحاب داشت و امام از همه بيشتر به قرائت قرآن اشتغال داشت. هر دو احتمال هم با هم مىتواند منظور باشد.
[٤] اين مطلب آنقدر معروف است كه نيازى به ذكر منابع ندارد و اگر خواننده خواستار منابع باشد رك:
مستدرك حاكم، ج ٢، ص ٢٢٨. تاريخ يعقوبى، ج ٢، ص ١٧٠. طبقات ابن سعد، ج ٢، قسم ٢، ص ١٠٥. الايضاح ابن شاذان، ص ٢٢٥. فتح البارى، ج ٩، ص ٣٦ و ٤٤. تاريخ القرآن آبيارى، ص ١١١. التراتيب الادارية، ج ٢، ص ٢٨٤ و التمهيد فى علوم القرآن، ج ١، ص ٢٩٠ به نقل از: المصاحف سجستانى، ص ١٥.