«زركشى» از ذهبى نقل مى‌كند كه: «هفت تن قرآن را بر پيامبر- ص- عرضه كردند: عثمان بن عفان. على- ع- أبى، ابن مسعود، زيد، ابو موسى و ابو درداء[١] اما آنچه بغوى درباره زيد بن ثابت مى‌گويد جاى شك و ترديد دارد. خصوصا كه محمد بن كعب وى را از جمله جمع‌آورى‌كنندگان قرآن در زمان رسول اكرم- ص- نام نمى‌برد.» در فصول آتيه امورى خواهد آمد كه موضوع را بيشتر مشكوك مى‌كند.

مطلب سوم: «ختم قرآن در زمان پيامبر اكرم (ص)».

در روايات وارد شده كه:

١- پيامبر اكرم- ص- به عبد اللّه بن عمرو بن عاص دستور داد كه هر هفت شب يا سه شب، يك‌بار قرآن را ختم كند. در حالى كه او هر شب يك‌بار قرآن را ختم مى‌كرد. اين ماجرا در كتب حديث اهل سنت، معروف است‌[٢].

٢- از «محمد بن كعب القرضى» نقل شده است: «از جمله كسانى كه در زمان حيات پيامبر قرآن را ختم مى‌كردند: عثمان بن عفان، علىّ بن ابى طالب و عبد اللّه بن مسعود بودند[٣].

٣- «سعيد بن عبيد» ملقب به «القارى» شده بود[٤].

٤- پيامبر اكرم- ص- به سعد بن منذر فرمان داد تا قرآن را در سه نوبت ختم كند. سعد اين توصيه را انجام مى‌داد تا درگذشت‌[٥].

[١] ر ك: البرهان زركشى، ج ١، ص ٢٤٢ و ٢٤٣.

[٢] ر ك: صحيح بخارى، ج ٣، ص ١٥١ و ١٥٢. تفسير ابن كثير، ج ٤.( ذيل)، ص ٤٩ به نقل از:

بخارى، مسلم، ابى داود و نسائى كنز العمال، ج ١، ص ٥٤١ و ج ٢، ص ٢٠٨ و ٢١١. به نقل از: افراد بالا و ابن عساكر، ابن منده. سنن دارمى ج ٢، ص ٤٧١، برهان زركشى، ج ١، ص ٤٧١ به نقل از: الباجى. سنن ابى داود، ج ٢، ص ٥٤ و ٥٥ الجامع الصحيح ترمذى، ج ٥، ص ١٩٦ و ١٩٧. المصنف صنعانى، ج ٣، ص ٣٥٦. مسند احمد، ج ٢، ص ١٦٣. نوادر الاصول، ص ٢٢١ و الاتقان، ج ١، ص ١٠٤ و ١٠٥ به نقل از:

بعضى منابع بالا.

[٣] الجامع لاحكام القرآن، ج ١، ص ٥٨. و كنز العمال، ج ٢، ص ٣٧٤.

[٤] الاصابة، ج ٢، ص ٥٠ و مباحث فى علوم القرآن، ص ١٢٠ و ديگر مصادر قبلى.

[٥] الاتقان، ج ١، ص ١٠٤ و ٧٢ به نقل از: احمد و ابى عبيد. تفسير القرآن العظيم ابن كثير، ج ٤، ذيل ص ٤٩، فتح البارى، ج ٩، ص ٤٩. محاضرات الراغب، ج ٢، جزء چهارم، ص ٤٣٦. و مجمع الزوائد، ج ٧، ص ١٧١.