علوم حدیث - علوم حدیث - الصفحة ٩٤ - پژوهشی در بارۀ خطبههای جمعه و عیدین امام علی
خطبه دوازدهم:
الْحَمْدُ لِلَّهِ الْعَزیزِ الْجَبَّارِ، الْحَلیمِ الْغَفَّارِ، الْواحِدِ الْقَهَّارِ، الْكَبیرِ الْمُتَعالِ ... .[١]
مرحوم کاشفالغطا در کتاب خود بدون اشاره به نام روات؛ این خطبه را منسوب به امام علی دانستهاند.[٢] همچنین، این خطبه در کتاب نهج البلاغة الثانی نیز، به همین کیفیت ذکر شده است.[٣]
خطبه سیزدهم:
... دَارٌ بِالْبَلَاءِ مَحْفُوفَةٌ وَ بِالْغَدْرِ مَعْرُوفَةٌ لَا تَدُومُ أَحْوَالُهَا وَ لَا یسْلَمُ نُزَّالُهَا أَحْوَالٌ مُخْتَلِفَةٌ وَ تَارَاتٌ ... .[٤]
این خطبه در شماره دویست و هفت کتاب نهج البلاغة جزء خطبههای امام علی به حساب آمده است. همچنین، در کتاب حیاة الصحابة، به نقل از کتاب صفة الصفوة، راجع به بخشی از این خطبه، چنین میخوانیم:
ابن عساکر از عبدالله بن صالح العجلی و او هم از پدرش چنین نقل کرده که امام علی در یکی از خطبههای جمعه چنین خطبه خواندند.[٥] و در ادامه با عبارت «اخرجه الدینوری» ، سند دیگر این خطبه را کتاب الامامة و السیاسة و هو المعروف بتاریخ الخلافه، اثر ابن قتیبه دینوری، دانستهاند.[٦]
خطبه چهاردهم:
اَلْحَمْدُ للَّهِ الَّذی نَصَرَ وَلِیهُ، وَ خَذَلَ عَدُوَّهُ، وَ أَعَزَّ الصَّادِقَ الْمُحِقَّ، وَ أَذَلَّ الْكَاذِبَ الْمُبْطِلَ....[٧]
١. ابن کثیر بدون ذکر نام روات، این خطبه را منسوب به امام علی دانسته و متذکر شده که این خطبه از جمله خطبههای اباالحسن است که جامع خیر و ناهی شّر است. همچنین، در ادامه چنین نوشته که «دینوری» و «ابن عساکر»، این خطبه را دو خطبه مجزا دانستهاند، ولی خود چنین اعتقادی ندارد.[٨]
٢. بخشهایی از این خطبه در کتاب نهجالبلاغة در خطبه چهل و دو به عنوان یک خطبه به حساب آمده است.
[١]. نهجالبلاغةالثانی، ص ٥٠ .
[٢].تحف العقول، ص ١.
[٣]. مصباح البلاغة فی مشكاة الصیاغة، ج ٢، ص ٦٦٩ .
[٤] . نهج البلاغة، خطبه ٢١٧.
[٥].جَنة الامانی واقیة و جنة الایمان الباقیة، ص ٧١٦.
[٦]. نهجالبلاغةالثانی، ص ٥٠ .
[٧]. نهجالبلاغةالثانی، ص ١١٥.
[٤٠٠]. نهج البلاغة الثانی، ص٥٠ .