و آشنایان را از سفر کردن در روز جمعه برحذر می‌کردند. در این زمینه، نامه‌ای که حضرت برای یکی از دوستان خود نوشته‌اند، گویای این واقعیت تاریخی است. بخشی از آن نامه، بدین قرار است:

عن علی† فی کتابه إلی الحارث الهمدانی، قال:

... وَ لَا تُسَافِرْ فِی یوْمِ جُمُعَةٍ حَتَّی تَشْهَدَ الصَّلَاةَـ إِلَّا فَاصِلًا فِی سَبِیلِ اللَّهِ أَوْ فِی أَمْرٍ تُعْذَرُ بِه‌ ... ؛[١]

... در روز جمعه تا نماز را نگزاری به سفر نرو، مگر این که سفرت در راه [جهاد برای] خدای تعالی، یا برای كاری كه عذر داشته باشی‌، باشد ... .

٣ ـ ٥. پرهیز از خوردن دارو در روز پنج‌شنبه

امام علی†، همواره اطرافیان را از خوردن دارو در روز پنج‌شنبه نهی می‌کرند؛ چرا که ممکن بود شخص بر اثر استعمال دارو، در روز جمعه بی‌حال باشد و در نتیجه نتواند در نماز جمعه شرکت کند.

قال أمیرالمؤمنین†: لا یشرب اَحَدُکُم الدَّواءَ یومَ الخَمیس، فَقیل: یا اَمیرَالمُؤمِنین وَ لِمَ ذلِکَ؟ قال لئلّا یضعُفَ عَن اِتیانِ الجُمعَةِ؛[٢]

حضرت علی† فرمود: هیچ کدام از شما نباید روز پنجشنبه از دارو استفاده کند! از آن حضرت سؤال شد: برای چه منظوری ما را از خوردن دارو نهی می‌کنی؟ فرمود: برای این که ضعف و سستی شما را از آمدن به نماز باز ندارد .

٤ ـ ٥. تکیه بر سلاح به هنگام ایراد خطبه

چنان که قبل از این هم اشاره کرده‌ایم، از دیگر آداب خطبه‌ خوانی، این است که خطیب به هنگام ایراد خطبه، عصا و یا اسلحه به دست بگیرد و با تکیه کردن به آنها خطبه بخواند. البته یادآوری این نکته لازم است که، این سنت به دوران پیش از ظهور اسلام بر می‌گردد، زیرا سبک و سیاق خطبه‌ خوانی در جاهلیت چنین بود که خطیب چوبی را به مانند عصا و یا اسلحه‌ای مانند نیزه و شمشیر در دست می‌گرفت و با این هیئت خطبه را ایراد می‌کرد.[٣]

بنا بر این، می‌توان گفت که سنت به دست گرفتن عصا و اسلحه در خطبه‌های نماز جمعه به پیش از اسلام مربوط است و از آن جایی که تضادی با اصول و مبانی دینی اسلام نداشت؛ بعد از بعثت پیامبر اسلامˆ نیز، این سنت به عنوان روشی پسندیده و عملی مستحب مورد تاکید قرار گرفت.[٤]

[١] .نهج البلاغة، نامه ٦٩ .

[٢] .من لایحضره الفقیه، باب صلاة الجمعة، ج١، ص٢٧٥؛ بحار الانوار، ج ٨٩ ، ص ١٩١.

[٣]. برای آگاهی بیشتر از نظر فقهی و تاریخی نماز جمعه و همچنین آگاهی از نحوه عملکرد حاکمان اسلامی، ر.ک : کتاب صلاة الجمعة: تاریخیاً و فقهیاً، اثر کاظم جابری و صلاة الجمعة اثرمرتضی حایری.

[٤].مستدرک الوسائل، ج ٦ ، ص ٢٧.