مجموعه آثار ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٦٤٩ - اصل آزادی

قانونی کرد و محیط و کانون خانوادگی را به این کار، و اجتماع بزرگ را به کار و فعالیت اختصاص دهیم.

مطلب مهمتر جنبههای اجتماعی مسأله ازدواج است. [ازدواج] تنها برای این نیست که زن و مرد از مصاحبت یکدیگر لذت بیشتری ببرند. ازدواج و تشکیل کانون خانوادگی ایجاد کانون پذیرایی نسل آینده است. سعادت نسلهای آینده بستگی کامل دارد به وضع اجتماع خانوادگی. دست توانای خلقت برای ایجاد و بقا و تربیت نسلهای آینده علایق نیرومند زن و شوهری را از یک طرف و علایق پدر و فرزندی را از طرف دیگر به وجود آورده است. عواطف اجتماعی و انسانی در محیط خانوادگی رشد میکنند. روح کودک را حرارت محیط فطری و طبیعی چندصد درجه پدر و مادر، نرم و ملایم میکند.

ما وقتی که میخواهیم عواطف دو نفر را نسبت به یکدیگر تحریک کنیم میگوییم افراد یک ملت برادر یکدیگرند، یا میگوییم افراد بشر همه برادر یکدیگر و عضو یک خانواده هستند. قرآن کریم عواطف پاک ایمانی مؤمنین را به عواطف برادری تشبیه میکند: «انَّمَا الْمُؤْمِنونَ اخْوَةٌ» [١]. عواطف برادری تنها از خویشاوندی و همخونی پیدا نمیشود؛ عمده این است که دو برادر در یک کانون محبت بزرگ میشوند. راستی اگر عواطف برادری که ناشی از کانون باصفا و پرمهر خانوادگی است از میان برود آیا افراد اجتماع میتوانند کوچکترین عواطفی نسبت به یکدیگر داشته باشند؟.

میگویند در اروپا تا حدود زیادی عدالت هست اما عواطف بسیار کم است؛ حتی در میان برادران و پدران و فرزندان عواطف کمی مشاهده میشود، برخلاف مردم مشرق زمین؛ چرا؟ برای اینکه این گونه عواطف در کانونهای باصفا و صمیمی و پرمهر خانوادگی رشد میکند، اما در اروپا چنین صفا و صمیمیت و وحدت و یگانگی میان زنان و شوهران وجود ندارد. چرا این یگانگی که معمولًا در مشرق زمین میان زنان و شوهران وجود دارد در آنجا وجود ندارد؟ برای اینکه در آنجا عواطف جنسی زن و مرد به یکدیگر اختصاص ندارد؛ هر کدام بهطور نامحدود میتوانند لااقل از تمتعات نظری و لمسی در اجتماع بزرگ بهرهمند شوند.