مجموعه آثار ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٢٩٤ - نظر شیخ الطائفه
نظر شیخ الطائفه
شیخ طوسی در کتاب خلاف جلد ٢، صفحه ١٨٥ پس از آن که در باره «عُنّه» یعنی ناتوانی جنسی نظر میدهد و میگوید پس از آن که ثابت شد که مرد «عنین» است زن خیار فسخ دارد، میگوید: اجماع فقها بر این مطلب است. آنگاه میگوید: و نیز به این آیه استدلال شده است: «امْساک بِمَعْروفٍ اوْ تَسْریحٌ بِاحْسانٍ». عنین چون قادر نیست از زن به خوبی و شایستگی نگهداری کند، پس باید او را رها نماید.
از مجموع اینها به خوبی و به صورت قاطع میتوان فهمید که اسلام هرگز به مرد زورگو اجازه نمیدهد که از حق طلاق سوء استفاده کند و زن را به عنوان یک محبوس نگهداری کند.
ولی از آنچه گفته شد نباید چنین استفاده شود که هر کسی که نام قاضی روی خود گذاشته حق مداخله در این گونه مسائل دارد. قاضی از نظر اسلام شرایط سخت و سنگینی دارد که اکنون جای بحث در آن نیست.
مطلب دیگری که باید به آن توجه داشته باشیم این است که طلاق قضایی از نظر اسلام- با آنهمه عنایتی که اسلام در ابقاء کانون خانوادگی دارد- خیلی استثنائاً و نادرالوجود صورت میگیرد. اسلام به هیچ وجه اجازه نمیدهد که طلاق به آن صورتی درآید که در امریکا و اروپا وجود دارد و نمونهاش را مرتب در روزنامهها میخوانیم، مثلًا زنی از شوهر خودش شکایت و تقاضای طلاق میکند به خاطر اینکه فیلمی که من دوست دارم او دوست ندارد یا فی فی سگ عزیزم را نمیبوسد و از این قبیل مسائل مسخره که مظهر سقوط بشریت است.
خواننده محترم از آنچه در این چند مقاله گفتیم ضمناً به مفهوم مطلبی که در مقاله ٢١ گفتیم پی برد. ما در آن مقاله پنج نظریه در باره طلاق ذکر کردیم، به این ترتیب:
١. بی اهمیتی طلاق و برداشتن همه قیود اخلاقی و اجتماعی از جلو آن.
٢. ابدیت همه ازدواجها و جلوگیری از طلاق بهطور کلی (نظریه کلیسای کاتولیک).
٣. ازدواج از طرف مرد قابل انحلال و از طرف زن به هیچ وجه قابل انحلال نباشد.