مجموعه آثار ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٥٩٤ - پاسخهای استاد

استنباط خودمان را ذکر مینماییم و اما هر یک از آقایان و خانمها از هرکس که تقلید میکنند عملًا باید تابع فتوای مرجع تقلید خودشان باشند. آنچه ما میگوییم با فتوای بعضی از مراجع تقلید تطبیق میکند و ممکن است با فتوای بعضی دیگر تطبیق نکند (هرچند فتوای مخالفی وجود ندارد، هرچه هست به اصطلاح احتیاط است نه فتوای صریح). غرض ما از این بحث این است که شما با متون اسلام از نزدیک آشنا شوید و به منطق متین و محکم اسلام مجهز گردید.

این جمله ایهام میکند که دیگران شما را از آشنا شدن با متون اسلام مانع میشوند.

این گونه جملات بسیار زننده است و مردم را نسبت به فقها بدبین میسازد.

پاسخ چنین مفهومگیری نمیدانم در «اصول» چه نامی دارد؟ اینها بهانه گیری است.

سبحان اللَّه، سکوت دیگران و توضیح و تفسیر مقنِع نکردن آنها سبب بدبینی مردم نمیشود؛ اما اینکه بیچارهای جان بکند و بعد بگوید میخواهم شما از نزدیک با اسلام آشنا شوید موجب بدبینی میشود! اگر اینها بهانه گیری برای افتراس نیست پس چیست؟

فرضاً بدبین کند، به پیشنمازها بدبین میکند نه به فقها. حتماً شنیدهاید که گرگ و برّه از یک نهر آب میخوردند و گرگ در بالا و برّه در پایین قرار گرفته بود. گرگ میخواست بهانهای برای پاره کردن برّه پیدا کند، گفت آب نخور که آبها را گِل میکنی. برّه بیچاره گفت:

آخر من که پایین ترم؛ فرضاً آب گل بشود که به طرف بالا برنمی گردد. گرگ گفت: عجب! فضولی و زبان درازی هم میکنی. فوراً پرید و برّه را درید. دریدن یک فرد تنها در یک شهر از طرف افراد بهم بسته فامیلی و طبقهای بهانه زیادی نمیخواهد، کافی است که گفته شود عرض وجود کردهای و عرض وجود ذنْبٌ لایغْفَر است؛ وُجودُک ذَنْبٌ لایقاسُ بِهِ ذَنْبٌ..

***. صفحه ٤٨٤.

بدیهی است تنها خواندن رسالههای عملیه و آگاهی بر متون فتواها برای این منظور کافی نیست؛ بحثی استدلالی، هم از جنبه نقل و هم از جنبه فلسفه اجتماعی لازم است.

این جهت است که این بحث را بر ما ضروری و لازم کرده است و این است