مجموعه آثار ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٥٢٦ - ١ سیره مسلمین

شد که عمل معصومین نیز با آنچه در قرون اخیر اسلامی رایج شده است موافقت ندارد.

تمسک به سیره مسلمین یک تتبّع تاریخی عمیقی میخواهد. هزاران تغییرات تدریجی و آرام عملًا در رفتار ملتها پیدا میشود که چون توأم با یک حادثه پرسروصدا نیست تاریخ از ضبط آنها سکوت میکند. در مورد انواع به اصطلاح «مد» های لباس مردانه در طول قرون آنقدر تغییرات پیدا شده که قابل احصا نیست.

بدین ترتیب که ما سیره را توجیه کردیم دیگر نمیتوان آن را کاشف از سیره نبوی و درسی از پیغمبر اکرم صلی الله علیه و آله دانست و حجت نخواهد بود. اگر ما بتوانیم وجود چنین سیره و روشی را از شخص پیغمبر اکرم صلی الله علیه و آله نیز اثبات کنیم باز هم دلیل بر وجوب نخواهد شد، فقط دلیل بر جواز است و حداکثر دلیل بر ارجحیت است. و چنانکه در تفسیر آیه «وَ انْ یسْتَعْفِفْنَ خَیرٌ لَهُنَ» یادآور شدیم شکی نیست که هرچه اصل تستّر بیشتر رعایت شود از نظر تأمین هدف شارع بهتر است.

شهید ثانی رضوان اللَّه علیه در مسالک ضمن بحث از ادلّه این مسأله، در پاسخ استدلال به سیره و اتفاق مسلمین چنین میگوید:

وَ دَعْوَی اتِّفاقِ الْمُسْلِمینَ عَلَیهِ مُعارَضٌ بِمِثْلِهِ وَ لَوْ تَمَّ لَمْ یلْزَمْ مِنْهُ تَحْریمُ هذَا الْمِقْدارِ لِجَوازِ اسْتِنادِ مَنْعِهِنَّ الَی الْمُرُوَّةِ وَ الْغَیرَةِ بَلْ هُوَ الْاظْهَرُ، اوْ عَلی وَجْهِ الْافْضَلِیةِ اذْ لا شَک فیها..

ادعای اتفاق مسملین بر جلوگیری از بازگذاشتن چهره و دو دست مردود است. اولًا به دلیل اینکه ضد چنین اتفاقی نیز نقل شده است؛ یعنی نقل شده که سیره مسلمین همواره اینچنین بوده است که زنان چهره و دو دست را باز میگذاشتهاند.

(قبلًا ایشان یکی از ادلّه موافقین باز گذاشتن چهره و دو دست را چنین بیان کردهاند:

لِاطْباقِ النّاسِ فی کلِّ عَصْرٍ عَلی خُروجِ النِّساءِ عَلی وَجْهٍ یحْصُلُ مِنْهُ بُدُوُّ ذلِک مِنْ غَیرِ نَکیرٍ..

عمل مردم عموماً در همه اعصار بر این بوده است که زنان به نحوی از خانه بیرون میآمدهاند که چهره آنها نمایان بوده است و کسی این عمل را منکر نمیشمرده