پیش از آنکه نقل اقوال کنیم دو مطلب باید ذکر شود: یکی اینکه مسأله پوشش را فقها در دو جا طرح میکنند. یکی در باب نماز، از باب اینکه در نماز واجب است که زن تمام بدن خویش را بپوشاند، خواه نامحرمی وجود داشته باشد و یا وجود نداشته باشد. در اینجا این سؤال پیش میآید که آیا وجه و کفین هم در نماز باید پوشیده باشد یا نه؟ دیگر در باب نکاح، به مناسبت بحث از اینکه خواستگار تا چه حدودی حق دارد به زن مورد نظر خود نگاه کند. در اینجا نیز معمولًا یک بحث کلی درباره پوشش و یا درباره جواز و عدم جواز نظر میشود.

علیهذا از نظر فقه دو نوع «سَتر» داریم: ستر صلاتی، یعنی پوششی که در نماز باید به کار برده شود که البته شرایطی دارد از قبیل اینکه پاک باشد، غصبی نباشد و غیره. و ستر غیرصلاتی که در مقابل مردان بیگانه باید رعایت شود و شرایط خاص نماز را ندارد. بعداً خواهیم گفت که ظاهراً اختلافی نیست در اینکه ستر صلاتی و غیرصلاتی از نظر مقدار و حدود پوشش با هم تفاوت ندارند.

مطلب دوم اینکه فقها اصطلاحی دارند، میگویند: بدن زن جز چهره و دو دست «عورت» است. ممکن است این تعبیر در نظر بعضیها زننده جلوه کند روی این جهت که بگویند: «عورت» یعنی یک چیز زشت و مستقبح. آیا از نظر فقه اسلامی بدن زن جز چهره و دو دست یک چیز زشت و مستقبح است؟!.

پاسخ این است که کلمه «عورت» به معنی یک چیز زشت و قبیح نیست. لهذا به هر امر زشت و قبیحی «عورت» گفته نمیشود و متقابلًا کلمه «عورت» در مواردی به کار برده میشود که هیچ گونه مفهوم قبح و زشتی ندارد.

مثلًا در قرآن کریم در داستان غزوه احزاب که اشاره به بهانه جویی برخی ضعیف الایمانها میکند میفرماید: «وَ یسْتَأْذِنُ فَریقٌ مِنْهُمُ النَّبِی وَ یقولونَ انَّ بُیوتَنا عَوْرَةٌ وَ ما هِی بِعَوْرَةٍ انْ یریدونَ الّا فِراراً» [١] یعنی یک دسته از آنان از پیغمبر اجازه مراجعت میخواهند و میگویند خانه هامان بیحفاظ است، حصار کافی ندارد و حال آنکه خانه هاشان بیحفاظ نیست، جز فرار قصدی ندارند.

در اینجا کلمه «عورت» در مورد خانه به اعتبار بیحفاظ بودن آن به کار رفته

[١]. احزاب/ ١٣