فرهنگ نامه مهدویت - سلیمیان، خدامراد - الصفحة ٤٣١ - مهدى سودانى
. . . و قائم را از آنرو مهدى گفتهاند كه مردم را به آيينى كه از دست دادهاند، هدايت مىكند. . . . [١]
اما آنچه بيشتر در روايات آمده، همان معناى نخست است. امام باقر عليه السّلام در اينباره فرمود:
به درستى كه مهدى ناميده شد به سبب اينكه به امر مخفى هدايت مىشود. او تورات و ساير كتابهاى الهى را از غارى در انطاكيه بيرون خواهد آورد. [٢]
امام صادق عليه السّلام نيز هنگامى كه پرسيدند: «چرا مهدى، مهدى ناميده شده است؟» فرمود:
به دليل اينكه به تمام امور پنهان هدايت مىشود. [٣]
لقب مهدى به آخرين امام اختصاص ندارد و بقيۀ امامان عليهم السّلام نيز مهدى هستند؛ [٤]ولى فقط از آخرين پيشوا به مهدى ياد شده است. [٥]
مهدى سودانى
از مدعيان دروغين مهدويت
محمد احمد، فرزند عبد اللّه در سال ١٨٤٨ م در جزيرۀ بنت سودان متولد شد. در كودكى نزد علماى خارطوم دانش اندوخت. سپس به جزيرۀ آبا شتافت و پانزده سال در قعر چاهى به رياضت پرداخت.
محمد، پيوسته بر فساد مردم مىگريست و از شدت رياضت و روزه، بسيار نحيف شد. او، شيرينزبان و باعاطفه مىنمود و سودانيان استعمارزده را به فتح جهان و گسترش عدالت نويد مىداد.
اعضاى قبيله بگارا-كه مقتدرترين قبيلۀ آنجا بود، او را تقديس مىكردند. محمد، همواره از مردى
[١] . شيخ مفيد، الارشاد، ج ٢، ص ٣٨٣، ح ٢.
[٢] . «فإنّما سمّى المهدىّ لأنّه يهدى لأمر خفىّ يستخرج التّوراة و سائر كتب اللّه من غار بأنطاكيّة» ، شيخ صدوق، علل الشرايع، ج ١، ص ١٦١، ح ٣؛ نعمانى، الغيبة، ص ٢٣٧، ح ٢٦.
[٣] . «لانّه يهدى الى كلّ امر خفى» ، شيخ طوسى، كتاب الغيبة، ص ٤٧١؛ نعمانى، الغيبة، ص ٢٣٧.
[٤] . «منّا اثنا عشر مهديّا أوّلهم أمير المؤمنين علىّ بن أبى طالب و آخرهم التّاسع من ولدى» ، شيخ صدوق، عيون اخبار الرضا عليه السّلام، ج ١، ص ٦٨، ح ٣٦.
[٥] . ر. ك: الصنعانى، المصنف، ج ١١، ح ٢٠٧٧٣؛ سنن ابن ماجه، ج ٢، ص ٣٠، ح ٤٠٨٥،٤٠٨٦، ٤٠٨٧،٤٠٨٨؛ سنن ابو داود، ج ٤، ص ١٠٧، ح ٢٤٨٥.