روزشمار جنگ ایران و عراق - مرکز اسناد و تحقیقات سپاه - الصفحة ٣١٠ - روزشمار جنگ سه شنبه /١١ تیر ١٣٦٤ /١٣ شوال ١٤٠٥ /٢ ژوئیه ١٩٨٥
خلیج فارس را امن نگاه داشته ایم؛ عراق اگر به جای ما بود خلیج فارس را به آتش کشیده بود. ما با زدن کشتی ها مخالفیم و با ناامن کردن خطوط هوایی مخالفیم، با آن که بیش تر از عراق می توانیم این کار را بکنیم.
امروز که نیاز بیش تر داریم و در حال جنگ هستیم، شما اگر در کنار ما باشید راه را برای همکاری های آینده بهتر صاف می کنیم، به شرطی که روابط عادلانه باشد. با توجه به استقلال و خودکفایی ما، این هیئت هر تصمیمی را که بگیرد، در ایران پشتیبانی خواهد شد و من پیشنهاد می کنم از این فرصت استفاده شود و کشور ژاپن دین خود را به آسیا از طریق ایران می تواند ادا کند.»[١]
همچنین به گزارش رادیو بی.بی.سی.، آقای هاشمی رفسنجانی در ملاقات با وزیر خارجة ژاپن به بحث گذاشته شدن موضوع جنگ ایران و عراق در شورای امنیت سازمان ملل را رد کرد. وی مجدداً تأکید کرد که دولت ایران با مذاکرات مربوط به ایجاد مصالحه در چارچوب شورای امنیت، مخالف است. به گفتة وی، شورای امنیت همواره جانب عراق را گرفته است. به گفتة یکی از مقام های وزارت خارجة ژاپن، آقای هاشمی رفسنجانی این سخنان را در یک گردهم آیی با آقای "آبه" وزیر خارجة ژاپن، بیان کرده است. این مقام افزوده که آقای رفسنجانی و آقای "آبه" موضوع جنگ چهار سالة عراق و ایران را با صراحت به بحث گذاشته اند اما بنا به تقاضای ایران، جزئیات مذاکرات محرمانه باقی خواهد ماند.[٢]
روزنامة "ژاپن تایمز" نیز نوشت: «رئیس مجلس ایران گفت که عراق باید به عنوان محرک و آغاز کنندة جنگ، متهم شناخته شود و از ژاپن خواست درک بهتری از آنچه که وی آن را موقعیت بشردوستانه نامید، داشته باشد.»[٣]
در کنار مسئله جنگ، یک محور مورد توجه دیگر، مسئله رابطه ایران و امریکا است که امروز در مصاحبة آقای هاشمی با یک نشریة معتبر ژاپنی مطرح شد. یونایتدپرس در این باره از توکیو گزارش داد: «یک رهبر با نفوذ ایران امکان نزدیک شدن ایران و امریکا را در شرایطی که ریگان هنوز بر سرکار است، رد کرد ولی واشنگتن را برای برداشتن نخستین گام در جهت بهبود روابط بین دو کشور فرا خواند. اکبر هاشمی رفسنجانی رئیس مجلس ایران - که مرد شمارة ٢ این کشور تلقی می شود - این مطلب را در مصاحبه ای با روزنامة ژاپنی زبان "یومیوری شیمبون" که روز سه شنبه (١١/٤/١٣٦٤) انجام گرفت، اظهار کرد.
رفسنجانی گفت: "ما مصمم نیستیم که روابط دیپلماتیک مان برای همیشه قطع باشد، اما از سرگرفتن این روابط با دولت کنونی امریکا دشوار خواهد بود."
وی افزود این ایران نبود که روابط دیپلماتیک با امریکا را قطع کرد. امریکا باید در این امر پیش قدم شود و به خاطر اشتباه کارهایی که در گذشته مرتکب شده، ندامت و پشیمانی نشان دهد.»[٤]
[١] ١٢. مأخذ ٨، ص ٣.
[٢] ١٣. مأخذ ٧، ص ٣٣، رادیو بی.بی.سی.
[٣] ١٤. مأخذ ١٠، صص ٧ و ٨.
[٤] ١٥. خبرگزاری جمهوری اسلامی، نشریة "گزارش های ویژه"، شماره ١٠٧ (١٤/٤/١٣٦٤) ص١٠، توکیو - یونایتدپرس ١٣/٤/١٣٦٤.