تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ٥٩ - شرح آيات

كه مؤمن از هر چه به دستش بيايد شادمان نمى‌شود، بلكه هر چه را در دست دارد عاريه مى‌پندارد كه به زودى از دستش خواهد رفت، پس شايسته است كه از مالش انفاق كند و خويشاوندان فقير و نيازمندان را دستگيرى نمايد.

«فَآتِ ذَا الْقُرْبى‌ حَقَّهُ وَ الْمِسْكِينَ وَ ابْنَ السَّبِيلِ‌- حق خويشاوند مسكين و در راه مانده را ادا كن.» ترتيبى كه در اين آيه آمده است در خور توجه است در روايات هم آمده است كه خويشاوندان در انفاق مقدم بر ديگران هستند.

در حديث از ابى عبد اللَّه الامام الحسين (ع) روايت شده كه

/ ٧٠ «از رسول خدا (ص) شنيدم كه مى‌گفت: نخست مادرت و پدرت و خواهرت و برادرت سپس آنها كه به تو نزديكترند از ديگران. كسى كه خويشاوندى نيازمند دارد به ديگران صدقه دادنش را فايده‌اى نباشد». [١٧] در بعضى از احاديث در تفسير خويشاوندان در اين آيه آمده است كه مراد اهل بيت رسول اللَّه (ص) هستند.

در احتجاج طبرسى از على بن الحسين (ع) روايت شده كه خطاب به يكى از شاميان فرمود: آيا اين آيه را «وَ آتِ ذَا الْقُرْبى‌ حَقَّهُ‌» را نخوانده‌اى؟ آن مرد گفت: بلى، خوانده‌ام. حضرت فرمود: ما هستيم كه خدا فرمان داده كه حقشان را ادا كنيد. [١٨] در مجمع البيان از ابو سعيد خدرى آمده است كه اين آيه در حق فاطمه (ع) و باغ فدك آمده است. [١٩] «ذلِكَ خَيْرٌ لِلَّذِينَ يُرِيدُونَ وَجْهَ اللَّهِ وَ أُولئِكَ هُمُ الْمُفْلِحُونَ‌- اين بهتر است براى كسانى كه خشنودى خدا را مى‌جويند و ايشان رستگارانند.» در نظر اول چنان مى‌نمايد كه انفاق غرامت است و خسارت در حالى كه‌