تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ١٤ - شرح آيات

به اين حادثه اشارت كرده است. آن گاه به سرانجام جنگ اشارت دارد

«وَ هُمْ مِنْ بَعْدِ غَلَبِهِمْ سَيَغْلِبُونَ‌- و پس از مغلوب شدن بار ديگر غالب خواهند شد.» روميان پس از شكست پيروز خواهند شد و اين پيشگويى قرآنى است كه خداوند سوره روم را به آن آغاز مى‌كند. تا مردم دريابند كه نبايد فريب ظواهر امور را بخورند بلكه همواره چشم به راه قواى پنهانى باشند.

ايرانيان پيروز شده بودند ولى اين پيروزى مقدمه شكستشان بود. زيرا پس از اين پيروزى به راحت گراييدند و راحت گرايى و لذتجويى يكى از عوامل مهم سرنگونى جوامع راحت طلب و لذتجوى مى‌شود.

در سال ٦٢٢ ميلادى هراكليوس (هرقل) امپراطور روم لشكر بياراست و به جنگ پادشاه ايران خسرو پرويز آمد و اين نبرد تا سال ٦٢٨ ميلادى مدت گرفت.

اين سال مصادف با سال پنجم يا ششم هجرى بود. در اين سالها جزيرة العرب تولدى تازه يافته بود و مسلمانان پى در پى در غزوات خود به پيروزى مى‌رسيدند.

بزرگترين اين پيروزيها هزيمت احزاب در جنگ خندق بود و اعتراف قريش به قدرت مسلمانان در صلح حديبيه.

[٤] پس از چند سال روميان بر ايرانيان پيروز شدند و پيشگويى قرآن به تحقق پيوست.

«فِي بِضْعِ سِنِينَ‌- در مدت چند سال.» اين عبارت دليل بر تأثير عامل زمان است بر جريان قوانين و سنتهاى خدايى. يعنى مى‌خواهند عامل زمان را در سنتهاى خداوندى تأثير ندهند ولى اين دور از صواب است. زيرا با حكمت ابتلاء و آزمايش منافات دارد.

/ ١٦ و خوانده‌ايم كه فاصله زمانى ميان دعوت موسى و پذيرفتن خدا دعاى او را چهل سال بود.

زراره از ابو جعفر (ع) روايت مى‌كند كه او گفت

«خداى تعالى ميان دو كلمه چهل سال به فرعون مهلت داد. سپس او را