خود ايشان مى گذاريم، ليكن پوشيده نماناد كه اين كتاب در عين حال كه شرح احاديث است، صورت اماليهاى قرن ششم را دارد.
توضيح اين اجمال آنكه: اماليهاى قرن پنجم و ششم را هر كه مطالعه كرده باشد، مى داند كه مؤلفان آن قبيل اماليها، هر حديثى را كه عنوان مى كنند، بعد از ترجمه آن و بحث در جهات ادبى آن، به مناسباتى طبق مضمون «الكلام يجر الكلام» فوايد ديگرى نيز در ذيل آن درج مى كنند كه برخى از آنها بسيار ذى قيمت و مهم مى باشد و چون اين كتاب تا حدى شبيه به اين قبيل اماليهاست، پس خواننده آن مانند خوانندگان آن اماليها، ضمن مطالعه به مطالبى بر مى خورد كه انتظار و ترقّب آن را نداشته است. از اين جهت، اين كتاب بسيار ارزنده است و قابل ملاحظه مى باشد. و مخصوصا براى افراد شيعى مذهب؛ زيرا كه گاهى مطالب بسيار لطيف مذهبى را به ايشان مبذول مى دارد. و در عين حال، هيچ گونه اسائه ادبى با مخالفان خود به كار نمى رود تا خدا نكرده سبب كدورتى پديد آورد و قضاوت باقى قسمتها با خود خوانندگان است.
عذر تسامح در نقل مطالب غير معلوم الثبوت اگر به نظر رسد
چنان كه گفتيم اين شرح شبيه به كتب حكم و امثال و نصايح و اخلاق و مواعظ و آداب است كه در تأليف آنها بنا بر اين نيست كه فقط بر مطالبى اكتفاء شود كه اعتبار آنها ثابت شده باشد؛ بلكه گاهى مطالب ضعيفه نيز نقل مى كنند و حتى اگر مربوط به مستحبات و مكروهات نيز باشد، مشمول قاعده تسامح در ادله سنن مى گردانند. پس اگر در اثناى اين شرح مطلبى به نظر رسد كه اعتبار آن به ثبوت نپيوسته باشد، بر اين روش محمول شده و اعتراضى از اين جهت بر ساحت شارح رحمه الله متوجه نخواهد بود؛ تا چه رسد به نگارنده كه در اين مورد ناقل است نه ناقد، و اگر مطلب مذكور به هيچ وجه قابل توجيه نبوده و خطاى صريح باشد، با وجود اين نيز سيره فتوت و