شناخت نامه شيخ ابوالفتوح رازي - زمانی نژاد، علی اکبر - الصفحة ٢٠
ابو الفتوح گويد او مردى عالم و واعظ و مفسر است و مصنفاتى دارد و يكى از آنها تفسير مسمّا به روح الجنان و روح الجنان فى تفسير القرآن بيست مجلد مى باشد، و روح الالباب و روح الالباب فى شرح الشهاب تصنيف ديگر اوست و من هر دو را نزد وى خوانده ام. قاضى نور اللّه شوشترى رحمه الله در مجالس المؤمنين، بعد از شرحى وافى از محامد صفات ابوالفتوح، گويد:
«مأثر فضل و مساعى جميله شيخ را در تفسير كتاب كريم و ابطال تأويلات سقيم مخالفان اثيم، همه كس مى داند و از تفسير فارسى او معلوم مى شود كه معاصر محمود بن عمر خوارزمى معروف به زمخشرى صاحب كشاف بوده از اين قرار علماى مائه سادسه هجرى مى باشد؛ چه وفات زمخشرى در سال ۵۳۸ است و بعضى اشعار زمخشرى به نظر شيخ ابو الفتوح رسيده، امّا كشاف را نديده. و تفسير شيخ معظم فارسى است و در وثاقت تحرير و لطف تقرير و دقت نظر بى نظير. و امام فخر الدين رازى اساس تفسير كبير خود را از آنجا اقتباس نموده و براى آنكه نسبت انتحال و سرقت به وى ندهند، بعضى تشكيكات بر آن افزوده. و شيخ ابو الفتوح تفسيرى عربى نيز دارد كه در خطبه تفسير فارسى به آن اشاره كرده، امّا تاكنون فقير به مطالعت آن فائز نگشته ام و شيخ عبدالجليل رازى در بعضى مصنفات خود صاحب ترجمه را نام برده، گويد: خواجه امام الفتوح رازى، صاحب بيست مجلد تفسير قرآن است كه علماء و ائمه هر طايفه آن را طالب اند و به مطالعت آن ميل دارند و ظاهراً اكثر آن مجلدات از تفسير عربى او مى باشد؛ چه تفسير فارسى شيخ تقريباً ۱۲۰ هزار بيت يا قدرى بيشتر است و آن را در چهار مجلد ،منتها در هشت مجلد، مى توان قرار داد و خيلى كمتر از بيست جلد مى شود. و از بعضى ثقات شنيده شد كه قبر شريف او در اصفهان است». انتهى
گويا قاضى نور اللّه از تفسير شيخ ابو الفتوح اطلاع درستى حاصل نكرده كه اين توجيه بى قاعده را مى نمايد؛ چه دو تلميذ آگاه او، شيخ منتجب الدين و ابن