تعلیم و تربیت در اسلام - مطهری، مرتضی - الصفحة ٢٢٩

حدیثی از امام سجاد علیه‌السلام نقل شده که از ایشان سؤال شد : « من اعظم‌ الناس خطرا ؟ » از همه مردم مهمتر و با شخصیت‌تر کیست ؟ « قال : من لم‌ یر الدنیا خطرا لنفسه » [١] آنکسی که تمام دنیا را با نفس خود برابر نمی‌بیند ، یعنی برای نفس خود عزت و شرافتی قائل است که اگر تمام دنیا را در یک کفه ترازو بگذارند و شرافت و کرامت نفس را در کفه دیگر ، حاضر به معامله نیست .
احادیثی درباب کرامت خواندیم ، از جمله حدیثی از تحف العقول از حضرت سجاد علیه‌السلام که فرمود: « من کرمت علیه نفسه هانت علیه الدنیا» [٢] هر که نفس او برایش بزرگوار بود دنیا در نظرش کوچک می‌شود .
همیشه انسان در مقابل چیزی که دارد ، آنچه که ندارد [ و کم ارزش‌تر است‌ ] برایش بی اهمیت است . انسان اگر چیزی نداشته باشد ، همه چیز نمی‌تواند برای او بی اهمیت باشد ، ولی وقتی یک شی‌ء بهتر و عظیم‌تری را دارد ، آنچه ندارد برایش مهم نیست . می‌خواهد بفرماید که انسان اگر کرامت نفس خودش را دریابد و احساس کند ، تمام دنیا در نظرش خوار و کوچک است .
در نهج‌البلاغه خطبه ٨٥ ، دو جمله است - که باز بر همین مسئله کرامت و عزت تکیه دارد - که راستی و راستگویی ، شرف و کرامت است برای بشر ، و