می‌کند ، می‌فرماید : « تلک الدار الاخرش نجعلها للذین لا یریدون علوا فی‌ الارض و لا فسادا و العاقبة للمتقین »[١] .
یا مثلا در باب قوت و ضعف ، ما تا به حال هر چه شنیده‌ایم درباره ضعف‌ بوده . سعدی می‌گوید :

من آن مورم که در پایم بمالند

نه زنبورم که از نیشم بنالند

چگونه شکر این نعمت گزارم

که زور مردم آزاری ندارم

این دیگر بالاترین نعمت است که نمی‌توانم مردم آزاری کنم ! یا در مورد نفاست نفس ، مگر نفس همان شی‌ء پلیدی نیست که تشبیه به‌ سگ و هر موجود پلیدی شده است ؟ پس چطور در اینجا به عنوان یک شی‌ء نفیس معرفی می‌شود ؟ ! و همین‌طور است تعبیرات دیگر از قبیل حریت ، کرامت و امثال اینها . و اساسا مگر نه اینست که در اسلام جهاد با نفس‌ توصیه شده ؟ نفس که بناست با او جهاد بشود و به چشم یک دشمن به او نگریسته شود ، و پیغمبر اکرم فرمود: « اعدی عدوک نفسک التی بین جنبیک‌» [٢] نفس تو دشمن‌ترین دشمنان توست ، پس چطور در اینجا اینقدر محترم‌ شمرده شده ؟ ! همان که باید با او مبارزه کرد [٣] . یا می‌بینیم " عجب‌ " مذموم است . عجب مگر غیر از خود بینی و خود بزرگ بینی و خود خوب‌ بینی است ؟ و همین طور تکبر

[١] سوره قصص ، آیه . ٨٣ [٢] محجةالبیضاء [٦] / ٥ [٣] " کشتن نفس " در احادیث نیامده و تعبیری عرفانی است ، ولی " مخالفت با نفس " نص آیه قرآن است : فاما من طغی و آثر الحیوش الدنیا فان الجحیم هی الماوی ، و اما من خاف مقام ربه و نهی النفس عن‌

الهوی فان الجنة هی الماوی »[ سوره نازعات ، آیات ٣٨ تا ٤٢ ] . یا در

سوره یوسف می‌فرماید : و ما ابری نفسی ان النفس لاماره بالسوء الا ما

رحم ربی »بری نمی‌دارم نفسم را ، که نفس امر کننده است به بدی ، مگر آنکه رحم کرد پروردگارم .