تعلیم و تربیت در اسلام - مطهری، مرتضی - الصفحة ٢١٢

روی زمین حرکت کند یا نکند ، و اگر نباشد حرکت کردن روی زمین حیات‌ نیست .
به همین تعبیر شعار معروف حضرت سیدالشهداء است که در روز عاشورا فرمود : « الموت اولی من رکوب العار » [١] . مرگ از متحمل شدن یک‌ ننگ بالاتر است . یعنی من فقط عزت می‌خواهم . یا این جمله ایشان : « هیهات منا الذلة » [٢] که شعار دیگری است در آن روز ، و تعبیرات‌ دیگری که در خلال عاشورا زیاد گفتند ، و هیچ مطلبی جز این مطلب در خلال‌ تاریخ عاشورا موج نمی‌زند . « انی لا اری الموت الا سعادش و لا الحیاش مع‌ الظالمین الا برما » [٣] . و جزء کلماتی که از ایشان ذکر کرده‌اند این‌ است : « موت فی عز خیر من حیاش فی ذل » [٤] . مردن با عزت از زندگی‌ با ذلت بهتر است .
تعبیر دیگر که به مطلب ما نزدیکتر است باز از ایشان است : « الصدق‌ عز و الکذب عجز » [٥] . از آن جهت انسان باید راستگو باشد که راستی‌ برای انسان عزت است ( در اینجا راستی مبنای عزت قرار گرفته ) و دروغ‌ گفتن عجز و ناتوانی است ، آدم ناتوان دروغ می‌گوید ، آدم قوی که دروغ‌ نمی‌گوید .
در نهج البلاغه جمله دوم از حکم چنین است : « ازری بنفسه من استشعر الطمع » . یعنی آن کسی که طمنع را شعار خود قرار داده ،