بسم الله الرحمن الرحیم بحث مختصری [ داریم ] درباره عوامل تربیت صحیح و کسب اخلاق صحیح از نظر اسلام ، یعنی عواملی که دین مقدس اسلام به آنها توجه کرده است . یکی‌ از آن عوامل ، تعقل و تفکر و تعلم است که قبلا تحت عنوان غایات و اهداف از آن نام بردیم . تعقل و تفکر برای روشن شدن است ، یعنی حکم [ چراغ ] را دارد برای انسان . درباره این عامل بحث شد . عامل دوم که در اسلام روی آن زیاد تکیه شده است تقوا و تزکیه نفس است که در خود قرآن‌ کریم به آن تصریح شده است . تقوا و تزکیه موجب پرورش اراده انسان‌ می‌شود و اراده را آماده می‌کند برای به کار بستن . یعنی روشن شدن به‌ تنهایی کافی نیست ، باید روشن شد و باید اقتدار پیدا کرد برای به کار بستن . تقوا و تزکیه نفس به اراده اخلاقی انسان قدرت و توانایی به کار بستن می‌دهد ، و تا حدودی در مکتبهای غیرمذهبی هم هست ولی نه به این شکل‌ که در مکاتب مذهبی وجود دارد .