راه رشد - دهقان، اكبر - الصفحة ٥٦ - موعظه
«ذلك الكتاب لا ريب فيه هدى للمتقين» با اينكه قرآن براى همه مردم هدايت است «هدى للناس»[١] امّا كسانى كه تقواى قلبى و پاكيزگى دل دارند، از حقايق و معارف قرآن بهره مىبرند. در جاى ديگر به پيامبر گويد: «قل انما انذركم بالوحى»[٢] بگو من تنها به وسيله وحى شما را انذار مىكنم. اگر در دل سخت شما اثر نمىكند جاى تعجب نيست و دليل بر نقصان وحى آسمانى نمىباشد. بلكه به خاطر آن است كه افراد كر و ناشنوا وقتى سخنان حق را مىشنوند و انذار مىشوند توجه نمىكنند و شنوايى معنوى ندارند؛ گوش شنوا لازم است تا سخن خدا را بشنود نه گوشهايى كه پردههاى گناه وغفلت و غرور بر آنها افتاده وشنوايى حق را به كلى از دست دادهاند «لايسمع الصّم الدعاء اذا ما ينذرون»[٣] ولى آنها كه گوششان كر است هنگامى كه انذار مىشوند سخنان را نمىشنوند.
موعظه
قرآن كريم، يكى از روشهاى مؤثر در تربيت روحى انسانها را موعظه مىداند و در بسيارى از آيات به آن سفارش نموده گرچه خود قرآن كتاب موعظه و اندرز است كه از ناحيه پروردگار براى شفاى بيمارىهاى درونى انسان و كسب فضايل اخلاقى آمده است «يا ايها الناس قد جاءتكم موعظة من ربكم و شفاء لما فى الصدور»[٤] اى مردم! اندرزى از سوى پروردگارتان براى شما آمده و درمان آنچه در سينههاست؛ گرچه از اين موعظه قرآن فقط اهل تقوا و بهرهمند مىشوند «و موعظة للمتقين» اين تعبير در چهار مورد از قرآن
[١] - بقره، ١٨٥
[٢] - انبياء، ٤٥
[٣] - انبياء، ٤٥
[٤] - يونس، ٥٧